دموکراسی ِ شورایی چیست؟
حکومت ِ شورایی چیست و آیا آنگونه که تشکیلات های چپ ِلنینیست تبلیغ می کنند یک چنین حکومتی تاریخن می تواند مستقلن وخود گردان درکنار ِنظام ِ واقعن موجود ِ سرمایه داری وجود داشته باشد و با فرض ِمحال اگرهم وجودداشته باشد متضمن ِ«عالی ترین و بی نظیرترین» دموکراسی و آزادی های تا کنون تحقق نیافته ی سیاسی- مناسباتی در تاریخ ِ انسان ها باشد؟ من دراین بررسی ِمختصراما بسنده نخست ایده ها و نظرات ِ چپ ِ فرقه گرا در باره ی این نوع «دموکراسی ِبعد ازمرگ ِ مارکس و انگلس کشف شده» ی فاقد ِ پیشینه ی تاریخی و تولیدی – مناسباتی ِ معتبر ِ ثبت شده در حافظه ی ماتریالیسم ِ تاریخی را نقل می کنم و سپس با نقل ِ گفتاورد از مارکس و انگلس به این ادعای خارج از چارچوب ِ تئوری ها و آموزه های مارکسیستی پاسخ داده می شود. اما پیش از آن، به این واقعییت ِ تجربی ِ در عملکرد ِ چندین حکومت ِ موسوم به شورایی اثبات شده اشاره نمایم که مدعیان ِایجاد ِحکومت ِشورایی و دموکراسی ِبی نظیر ِآن،فرقه گرایانی هستند که از نبود ِدموکراسی وآزادی های سیاسی و به خصوص نبود ِ آزادی ِ بیان و آزادی ِتنوع ِ اندیشه و عقیده و تبلیغ و ترویج ِ آن، سوء استفاده کرده تا ایده های پاسفت کرده در استبداد ِخود رابه مثابه تئوری های نو پدید به جامعه و شهروندان ِ محروم مانده از آن آزادی ها تحمیل نمایند. ادعایی که درعمل نتیجه ای جز یک حکومت ِاستبدادی ِفرقه سالار ومرد سالار ِ تمامییت خواه و انحصار طلب با رهبر ِمادام العمر ِ برتر و بالاتر از قانون نخواهد داشت که نمونه های آن رادراتحاد ِشوروی وچین و کره ی شمالی وکوبا و اروپای شرقی شاهد بوده ایم که از جمله دستاورد های ِ قابل ِ ذکر ِشان نیز اردوگاه های کار ِاجباری و کودتاهای پی درپی ِ« رفقای حزبی» برای پیشدستی بر دیگر رفقا برای تصاحب ِ رهبری ِ حزب و دولت ِ حاکم بوده است. درواقع،این ادعا را می توان نوعی موضع گیری ِمنفعلانه وحتا جانبدار در قبال ِاستبداد در مفهوم ِ عملی- کارکردی ِ تاریخن نابه هنگام ِآن به شمار آورد. ازاین رو،نمونه ی حکومت ِشورایی را از تشکیلات ِموسوم به حزب ِحکمتیست نقل می کنم که نمونه ای از حکومت ِ شورایی ِ مورد ِ نظر ِ دیگر فرقه گرایان ِ چپ را هم به دست داده باشم.
اما،پیش ازنقل ِمثال ِنمونه وار ِنخست از« حزب ِ حکمتیست » ها، باید به این شیوه ی رایج در تمام ِ فرقه گرایان توجه داشت که آن گونه که از مضمون و محتوای برنامه ی این تشکل های دور ِ همی ِ « رفقای» ایجاد کننده ی این به اصطلاح احزاب ِ غیر ِ علنی ِ فاقد ِ شناسنامه و تشخص ِ سیاسی ِ علنی در ایران ِ تحت ِ حاکمییت ِاستبداد استنباط می شود، اولن الگو و نمونه ی« تاریخی» ِحکومت ِشورایی ِ آنان،به اقرار ِ علنی ِ حکمتیست ها به نقل از رهبر ِ متوفای شان، دوران ِ برده داری در آتن، و ثانیین منظور ِ شان از « مردم» نیز همان تعداد افراد ِ ایجاد کننده ی« حزب» هستند که در خارج از ایران یعنی خارج ازقلمروی سیاسی ِاستبداد زنده گی می کنندوازآنجاتوده های درهم و برهم ِناشناخته ای را که در ایران ودر روستاها و حاشیه ی شهرها زنده گی می کنند و «توده های انقلابی »نامیده می شوند نماینده گی ورهبری میکنند.امااینکه یک تشکیلات ِ سیاسی ِ در دموکراسی ِ سرمایه داری ِ پیشرفته ، آموزش دیده و رشد یافته و به لحاظ ِ سیاسی -مناسباتی تجربه کسب کرده می خواهددریک جامعه ی تحت ِانقیاد ِاستبداد ِ قرون ِوسطایی،با کسانی که نیم قرن است هیچگونه ارتباط ِ دو سویه و ارگانیک و به بستان ِسیاسی ،عقیدتی، فرهنگی وآموزشی با آنها نداشته و در هیچ زمینه ای و به هیچ لحاظی « رفیق ِگرمابه و گلستان ِ» آنان نبوده، چگونه و با چه پیش زمینه ی محکم و معتبر ِشناخت شناسانه ی اجتماعی سیاسی، ندیده و نشناخته از راه ِ دور خود را نماینده وسخنگو و رهبر ِفکری عقیدتی و عملی ِ آنها قلمداد نماید و حکومت ِشورایی ِ ادعایی اش رابه آنها ابلاغ و در واقع تحمیل نماید، از آن لاف های گزاف ِ هرگز تحقق نیافتنی و قول و قرارهای فاقد ِ تضمین ِ تاریخی است که بلشویک ها به روستاییان و دهقانان ِ روسیه و دیگر کشورهای شورایی دادند، و نتیجه اش آن شد که خود به مانع ِ اصلی ِتکامل ِهم جامعه ی خویش وهم جامعه ی انسانی تبدیل شدند. درهر حال با این پیش در آمد ، برای آشنایی ِ بیشتر با مفهوم ِ شورایی و «برتری ِ آن بر دموکراسی ِغربی» از دیدگاه ِحکمتیست ها، بخوانید گفتاوردی از« یک دنیای بهتر » نوشته ی منصور ِ حکمت رابه نقل ازیک حکمتیست ِگریخته ازاستبداد و پناه برده وجاخوش کرده درهمان دموکراسی ِ به زعم ِاوظاهری. در توضیح ِ برتری ِ شورایی بر دموکراسی آمده است:« سیستم های پارلمانی ودموکراسی ِغربی ، یک دخالت ِظاهری است. یعنی در واقع، دموکراسی در این جامعه ها یک دخالت ِ ظاهری و نه واقعی درسیاست است. درغرب مردم به طور ِ واقعی در سیاست ها دخالت ِ اساسی ندارند وسیاست رایک اقلییت ِپولدارتعیین می کند.حکومت ِ شورایی که مااز آن صحبت می کنیم، به طور ِواقعی حاکمییت ِ مردم است. یک مثال ِ تاریخی در مورد ِ حکومت ِشورایی ِمورد ِنظر ِما حکمتیست ها،مربوط است به حدود ِسه هزارسال ِپیش که آتن یک دولت- شهر بود با 60 هزار نفرجمعییت که هردوماه یکبار درآمفی تئاتر بزرگ ِشهر جمع می شدند و درمورد ِ سیاست های دو ماه ِ آینده تصمیم می گرفتند و بعد از میان جمعییت عده ای به عنوان ِ اداره کننده گان ِ جامعه یا همان دولت تعیین می شدند. واین حالت ِنوبتی داشت.این،شکل ِ خاص ِ دموکراسی ِ مستقیم بود! این نفی عملی ِ دولت ِمافوق ِمردم بود، این پایه ای ترین شکل ِ دموکراسی ِ مستقیم بود.». بسیار خوب،«الگوی تاریخی ِ! دموکراسی ِ سه هزار سال ِ قبل » در یونان ِ برده داری راداشته باشید تا بلا فاصله به قصد و نییت ِواقعی ِفرقه سازان از مطرح کردن ِ این« دموکراسی ِ بی نظیر» پی ببرید. در ادامه ی همان نقل ِ قول ِ حکیمانه از منصور حکمت آمده است : « اگر ما {حکمتیست ها} به قدرت برسیم، معنای اش این است که مردم به قدرت رسیده اند! ما ازهمان موقعی که این حزب تشکیل شده است {یعنی ازدوران ِبرده داری دریونان !} جهت گیری ِاستراتژی و برنامه مان این بوده که به جامعه و مردم{ بخوانید برده گان ِفاقد ِدموکراسی وآزادی های سیاسی!} نشان دهیم چگونه می توانند از شر ِ حاکمییت ِ یک اقلییت خلاص شوند.{ و به شر ِ یک اقلییت ِ فرقه گرا گرفتار شوند!}. به قدرت رسیدن ِ حزب ِ ما یعنی این که این حزب است که در راس ِ{ دقیقن یعنی از بالای سر ِ!} مردم ِ انقلابی به قدرت رسیده است. معنای اش این است که مردم ِ انقلابی{ یا همان برده گان ِهیچگاه دموکراسی ندیده و تجربه نکرده} ما را انتخاب کرده اند.»( پایان ِنقل ِ قول از : حکومت ِ شورایی یا پارلمانی. به نقل از، سایت ِ سپیده دم ِحزب ِحکمتیست.آن هم به نقل از « یک دنیای بهتر»، منصورحکمت. توضیحات ِ درون ِ کروشه از من است ).آری،از کرامات ِ حکیمانه ی حکمت ِ ما چه عجب، شیره را نخورده گفت شیرین است!پس، وعده ی حکمتیست به جامعه ی محروم ازدموکراسی وآزادی ِانتخاب این است که : نخست مردم یعنی همان برده گان ِفاقد ِ دموکراسی انقلاب می کنند و رژیم را سرنگون می سازند، و سپس به حکمتیست های جاخوش کرده در دموکراسی ِ غربی پیام می دهند که بفرمایید تشریف بیاورید! این گوی واین میدان ِخالی ازحکومت!انتخاب ِندیده ونشناخته ی ما مردم شما هستید، زیرا که ما برده گان ِ به جا مانده از عصر ِ برده داری به انتخابات های ندیده و هرگز تجربه نکرده عادت کرده ایم، یعنی در واقع دیکتاتورها ما را به این طرز ِ انتخاب ِ نیابتی ِ چشم بسته و صندوق ِرای ندیده عادت داده اند! دراصل ، بنیان گذار ِ این « دموکراسی ِ شورایی» که انتخاب کننده گان وحکومت شونده گان به دلیل ِمخفی کاری ِ ناشی از فضای خفقان و استبداد هیچگاه انتخاب شونده گان و حکومت کننده گان برخود را ندیده و نشناخته اند اما آنها را «به رهبری ِمادام عمر ِ خود برگزیده اند»، لنین بود ،و از زمان ِ لنین به جامعه های تحت ِ حاکمییت ِ یک رژیم ِ استبدادی به جامعه های فاقد ِدموکراسی تحمیل شد.یعنی این لنین ِمخفی کار بود که بدعت ِ« ندیده ونشناخته انتخاب کردن» را به جامعه های محروم ازدموکراسی وآزادی های بی قید و شرط ِسیاسی با عنوان ِ عالی ترین و بی نظیر ترین دموکراسی به مثابه ِ« آش کشک ِخاله ی عوام ِ بی سواد به زعم ِ او» تحمیل نمود.
حال بخوانیم پاسخ ِ مارکس انگلس و ماتریالیسم ِ تاریخی را به ادعای فاقد ِ اعتبار ِ تاریخی ِ تبلیغ کننده گان ِ« دموکراسی ِشورایی»، و ضرورت ِ دیالکتیکی ِ جایگزین سازی ِ نظام با نظام، تولید با تولید، و مناسبات ِ تاریخی با مناسبات ِ تاریخی را در فرایند ِ تکاملی ِ جامعه های انسانی، با هدف ِ جهانی سازی و یکپارچه سازی ِاین فرایند ِ معطوف به تکامل . مارکس وانگلس درمانیفست ِ کمونیست نوشتند:« بورژوازی،مراوده ی همه جانبه ووابسته گی ِ متقابل و عالم گیر ِ ملت ها{ و نه روستاییان و حاشیه نشینان ِشهرها،آنهم دریک جامعه ی کم رشد یافته ی سیاسی – مناسباتی} را جایگزین ِ انزوا و خود کفایی محلی و ملی کرده است. در تولید ِفکری نیزهمان وضع ِ تولید ِمادی برقرار است. بورژوازی با پیشرفت ِ پر شتاب ِ تمام ِ وسایل ِ تولید ، با تسهیل ِ بی اندازه ی وسایل ِ ارتباطی، تمام ِ ملت ها و حتا نامتمدن ترین ِ آنها را جذب ِ تمدن می کند. تمام ِ ملت ها را مجبور می کند از بیم ِنابودی شیوه ی تولید ومناسبات ِبورژوایی{ وازجمله دموکراسی ِ آن را} بپذیرند. بورژوازی روستا را تابع ِ سلطه ی شهر کرده{ ونه شهررا تابع ِروستا و روستاییان، جناب ِ لنینیست!}، وازاین طریق بخش ِ قابل ِتوجهی از جمعییت را از بلاهت ِ زنده گی ِ روستایی رهانیده است. بورژوازی در دوران ِ حاکمییت اش نیروهای تولیدی ِعظیم وغول آسا آفریده است. فرمانبرداری ِ نیروهای طبیعت ازانسان، با استفاده از ماشین آلات ، کاربرد ِ علم ِ شیمی در صنعت و کشاورزی،کشتی رانی، راه آهن، تسطیح ِ قاره ها برای کشاورزی و ....،درکدام یک ازدوران های پیشا سرمایه داری به چنین نیروی ِ تولیدی ِعظیمی در بطن ِ کار ِاجتماعی پی برده بودند؟{ جناب ِلنینیست!}.( نقل از:مانیفست ِکمونیست. ترجمه، حسن مرتضوی. ص281- 284 ، درون کروشه ازمن است). با چنین نگرش ِتکامل گرایانه ای به تاریخ بود که مارکس حکومت و یا دولت ِ شورایی را در چارچوب ِ نظام های استبدادی ارزیابی کرد و آن را شکلی از استبداد ِ شرقی و یا آسیایی قلمداد نمود. از دیدگاه ِ مارکس، حکومت ِ شورایی شکلی از مالکییت ِ کلانی( طایفه ای) است که خاستگاه ِآن روستاها و مناسبات ِ روستایی است ، آنجا که می نویسد:« آبادی نشین ِکلانی( روستایی وار) یعنی زیست مکان ِجماعتی طبیعی، پیش شرط ِ مقدماتی اش مالکییت و استفاده ی جماعتی- مشاع از زمین و دیگر وسائل ِ تولید ِ ابتدایی است.{ بی دلیل نیست که لنینیست ها هم مخالف ِ تکنولوژی و صنعت ، و هم مناسبات ِ پیشرفته ی نظام ِ سرمایه داری و از جمله دموکراسی ِ آن هستند}. ادامه ی نقل ِ قول از مارکس: این نوع حکومت و مالکییت ِ بر خاسته از طبیعت ِ انسانی، که معنای اش وجود ِ جماعت ِاردومانندی از مردم است، باز تولید کننده ی مناسبات ِارباب-رعییتی است که تکیه گاه ِ اصلی اش روستاها و روستاییان است. در این نوع رابطه ی مالکییتی-حاکمییتی ِ متکی بر روستاییان، احتمال ِ بسیار هست که مالکییت ِ قائم به وحدت ِ برتر که { توجه کنید به شباهت ِ کپی برابر ِ اصل ِ مناسبات ِ ارباب رعییتی با حکومت ِ شورایی ِ فرقه گرایان}، شخص ِ مستبد به عنوان ِ رهبر و فرمانروای مادام عمر مظهر ِمجسم ِآن است،تمام ِاقتدار ِجمعی به فرد تفویض می شود ودراین صورت کلیه ی مازاد ِتولید که برمبنای تملک ِواقعی به وسیله ی کار ِ اجتماعی ایجاد می شود، به آن شخصییت و فرد برتری که مافوق ِاجتماع کلانی{ شورایی} قرارگرفته تعلق می یابد. در واقع، با این رابطه ی یکسویه ی خدایگان- بنده تمام ِ ارزش ِ اضافی ِ ناشی از کار ِاجتماعی در اختیار ِفرد و رهبر ِمافوق ِ جماعت قرار می گیرد که معنای آن این است که: محصول ِ وحدت ِدروغین ِجماعت ِکلان{بخوانید حکومت ِ شورایی ِ فرقه گرایان} تمامن در اختیار و تملک ِ شخص ِ برتر یعنی همان رهبر ِ مادام عمر ِ فعال ِ مایشاء است.».( برگرفته از : گروندریسه. جلد ِ اول . ترجمه ی پرهام، تدین. ص. 470- 475. درون ِ کروشه ها از من است.).
نتیجه گیری از این بحث: « دموکراسی ِشورایی » ِ متکی بر اسلحه ی فرقه گرایان ِدر قدرت، از 1917 به این سو بر طبق ِ تئوری و شواهد ِ تاریخی چیزی جز سرکوب و تحمیل ِ اراده ی معطوف به قدرت ِ فردی- فرقه ای نبوده است. به طوری که می توان گفت اگرهم سلاح ِ اقتدار در دست ِ « مردم» یعنی روستاییان و حاشیه نشینان ِ شهرها بوده، اما به فرمان ِ حاکمان ِ فعال مایشاء عمل کرده و آنها بوده اند که فرمان می دهند و اراده ی خود را به نیروی سلاح به جامعه تحمیل میکنند و نه « مردم». این، فرقه گرایان هستند که استبداد ِ « شورایی» را به مثابه ِعالی ترین دموکراسی تبلیغ کرده وبا این ادعا دهان ِ مخالفان ِ سیاسی- اعتقادی ِ شان و از جمله کارگران را می بندند، یا آنها را به اردوگاه های کار ِ اجباری تبعید می کنند تا دیگر مخالفان حساب ِ کار ِ خود را بکنند. ضمن ِ آن که به دور ِ جامعه دیوار ِ آهنین ِ سرکوب و خفقان می کشند تا کسی نتواند از شکنجه گاه های شان فرار کند وحقیقت ِدموکراسی ِ شورایی ِدروغین رابه دیگرانسان ها گزارش نماید.
نکته ی آخر این که: این چه دموکراسی ِ بی نظیری است که حاملان و مبلغان ِ آن ازهمین حالا به قدرت نرسیده نقدهای من برلنین ولنینیسم ِشان را بایکوت کرده و نه نقل می کنند و نه به آنها پاسخ می دهند؟ آیا جز این است که به رابطه ی دوسویه ی پرسش و پاسخ که نخستین سنگ ِبنای هرنوع ِ دموکراسی است کم ترین اعتقادی ندارند؟ و حال که چنین است پس اگر به قدرت برسند با مخالفان ِعقیدتی-سیاسی ِ شان چه ها خواهند کرد؟ مدارا را از دموکراسی ِ بورژوایی یاد بگیرید جناب ِ لنینیست، که شمارا پناه داده ومخالفت ها وخصومت ها و دشنام های تان را هم تحمل می کند!. این دموکراسی ِ واقعن موجود ِ تاریخی- دورانی است که سرانجام ِ قطعی و حتمی ِ آن دموکراسی ِ تاریخی ِ نظام ِ سوسیالیستی خواهد بود، نه دموکراسی ِ دروغین و بی اعتبار ِ فرقه ای شورایی ِ ادعایی ِ شما!.