پاریس؛ اعتراض دانش‌آموزان و دانشجویان در برابر بحران آموزش عمومی و سیاست‌های ریاضتی - گزارش میدانی پاریس
سه‌شنبه ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶
اعتراضات دانش‌آموزان و دانشجویان در فرانسه، روز سه‌شنبه ۱۳ اکتبر، در ادامهٔ موج نارضایتی‌های اجتماعی و آموزشی، بار دیگر خیابان‌های پاریس را به صحنهٔ رویارویی با سیاست‌های دولت تبدیل کرد. حضور گستردهٔ جوانان و دانش‌آموزان در تجمعات امروز نشان می‌دهد که بحران آموزش عمومی را نمی‌توان صرفاً مسئله‌ای محدود به مدارس و دانشگاه‌ها دانست؛ این بحران با آیندهٔ شغلی نسل جوان، نابرابری اجتماعی و سیاست‌های اقتصادی دولت پیوند خورده است.
از مدارس تا خیابان‌های پاریس
مشاهدات میدانی امروز در پاریس از حضور چشمگیر جوانان و دانش‌آموزان حکایت داشت. بسیاری از شرکت‌کنندگان با شعارهای دست‌نویس روی مقوا و پلاکاردهایی که مطالبات آموزشی و اجتماعی آنان را بیان می‌کرد، در تجمعات حضور یافتند. در کنار دانش‌آموزان و دانشجویان، نشانه‌های حضور و حمایت نیروهای سندیکایی نیز دیده می‌شد.
در مناطق پنجم، ششم، سیزدهم و چهاردهم و هستم پاریس، حضور نیروهای پلیس، خودروهای پلیس و مأموران لباس‌شخصی محسوس بود. این حضور گستردهٔ امنیتی، فضای خیابان‌ها را تحت تأثیر قرار داده بود؛ بااین‌حال، نیروی اصلی تجمعات امروز را جوانان و دانش‌آموزانی تشکیل می‌دادند که نسبت به وضعیت آموزش و چشم‌انداز آیندهٔ خود معترض بودند.
اختلاف بر سر ابعاد اعتراضات
در ارزیابی شمار شرکت‌کنندگان، میان آمارهای اعلام‌شده از سوی دولت و برگزارکنندگان تفاوت قابل‌توجهی وجود داشت. بر اساس ارقام منتشرشده، دولت شمار شرکت‌کنندگان را حدود ۱۶۱ هزار و ۵۰۰ نفر اعلام کرد، درحالی‌که برگزارکنندگان رقم ۴۸۰ هزار نفر را مطرح کردند.
این اختلاف آماری، به‌خودی‌خود، اهمیت سیاسی اعتراضات را از میان نمی‌برد. برای ارزیابی دقیق‌تر ابعاد جنبش، باید آمار هر شهر، میزان مشارکت دانش‌آموزان و دانشجویان و گسترهٔ تعطیلی یا اختلال در فعالیت مدارس و مراکز آموزشی را جداگانه بررسی کرد.
بحران آموزش عمومی؛ مسئله‌ای فراتر از مدرسه
در گزارش‌های مربوط به وضعیت آموزش، از اختلال در فعالیت ۲۱۴ دبیرستان، به‌کارگیری حدود سه هزار نیروی جایگزین در بخش آموزشی و مجروح‌شدن ۱۴۷ نفر از کارکنان آموزشی سخن گفته شده است. این ارقام نیازمند بررسی و انتساب دقیق به منابع رسمی مربوط‌اند؛ اما در هر صورت، بحران کنونی بار دیگر وضعیت آموزش عمومی و شرایط کار معلمان و کارکنان مدارس را در مرکز توجه قرار داده است.
مدرسه و دانشگاه فقط محل انتقال دانش نیستند؛ آن‌ها بخشی از زیرساخت‌های اساسی برابری اجتماعی‌اند. هرگونه کاهش منابع، تضعیف خدمات عمومی و گسترش نابرابری در دسترسی به آموزش، بیش از همه بر فرزندان خانواده‌های کارگری و کم‌درآمد فشار وارد می‌کند.
از این منظر، دفاع از آموزش عمومی رایگان و باکیفیت، دفاع از یک حق اجتماعی اساسی است؛ حقی که نمی‌توان آن را تابع منطق سودآوری، محدودیت‌های بودجه‌ای تحمیلی یا سیاست‌های ریاضتی کرد.
تعطیلات پاییزی و آیندهٔ جنبش
با نزدیک‌شدن تعطیلات پاییزی مدارس در فرانسه، یکی از پرسش‌های مهم، چگونگی تداوم اعتراضات در هفته‌های آینده است. تعطیلی مدارس ممکن است از شمار تجمعات دانش‌آموزی بکاهد یا شکل فعالیت‌ها را تغییر دهد، اما به‌خودی‌خود به معنای پایان نارضایتی‌ها نیست.
مسئلهٔ اساسی این است که آیا اعتراضات در سطح تجمعات مقطعی باقی می‌مانند یا می‌توانند با مطالبات معلمان، کارکنان آموزشی، دانشجویان، خانواده‌ها و دیگر بخش‌های طبقهٔ کارگر پیوندی پایدار برقرار کنند.
چنین پیوندی نه خودبه‌خود شکل می‌گیرد و نه صرفاً با افزایش شمار شرکت‌کنندگان تضمین می‌شود. این روند به گفت‌وگو، سازمان‌یابی مستقل، تصمیم‌گیری جمعی و تدوین مطالباتی روشن نیاز دارد؛ مطالباتی که از دفاع از خدمات عمومی فراتر بروند و با مسئلهٔ دستمزد، اشتغال، مسکن و نابرابری اجتماعی ارتباط برقرار کنند.
و یک جمع بندی کوتاه
به دید من ، اهمیت اعتراضات کنونی فقط در شمار شرکت‌کنندگان یا گسترهٔ جغرافیایی آن‌ها خلاصه نمی‌شود. پرسش تعیین‌کننده این است که آیا نارضایتی جوانان می‌تواند به نیرویی مستقل و سازمان‌یافته تبدیل شود؛ نیرویی که نه در چارچوب رقابت‌های انتخاباتی محدود بماند و نه مطالبات اجتماعی را به وعده‌های اصلاحی بدون پشتوانه فروبکاهد.
دفاع از آموزش عمومی مستلزم دفاع از حقوق معلمان و کارکنان آموزشی، مقابله با نابرابری و ایستادگی در برابر سیاست‌هایی است که هزینهٔ بحران‌های اقتصادی را بر دوش فرودستان جامعه می‌گذارند. در عین حال، پایداری چنین جنبشی به پیوند واقعی میان دانش‌آموزان، دانشجویان، معلمان، کارگران و دیگر گروه‌های اجتماعی وابسته است.
خیابان می‌تواند نقطهٔ آغاز باشد؛ اما تداوم مبارزه به سازمان‌یابی مستقل، پیوند مطالبات اجتماعی و توانایی ایستادگی در برابر سیاست‌های ریاضتی وابسته است. آیندهٔ این جنبش نه از پیش تضمین شده و نه از پیش شکست‌خورده است؛ مسیر آن را توازن نیروها، سطح آگاهی جمعی و ظرفیت سازمان‌یابی و همبستگی اجتماعی در فرانسه تعیین خواهد کرد، در خاتمه نمی تونم آمار بدهم ولی شرکت کننده خیلی زیاد بود از یک مسیر مثلا پورت رویال بلور مون پارناس . تا نزدیکی انولید تطاهر کننده در طول مسیر حضور داشتند
۱۳ اکتبر. ۲۰۲۶ ناصر پاریس
