فرانسه؛ هفت سندیکا در برابر دولت لوکورنو: مذاکرات بی‌نتیجه و فراخوان برای اعتصاب سراسری در ۵ نوامبر
مذاکرات بی‌نتیجه در ماتینیون
نشست روز چهارشنبه ۲۱ اکتبر میان سباستین لوکورنو، نخست‌وزیر فرانسه، و نمایندگان هفت سازمان سندیکایی، پس از حدود دو ساعت و نیم مذاکره در ماتینیون، بدون اعلام توافق مشخص دربارهٔ مطالبات اقتصادی و اجتماعی پایان یافت. نمایندگان سندیکاها پس از این دیدار از نبود پاسخ‌های ملموس دولت انتقاد کردند و بر ضرورت گسترش بسیج اجتماعی در روز ۵ نوامبر تأکید گذاشتند.
این نشست در شرایطی برگزار شد که افزایش هزینه‌های زندگی، گرانی سوخت و انرژی، نگرانی دربارهٔ قدرت خرید و اعتراضات دانش‌آموزان و دانشجویان، به محورهای مهم بحران اجتماعی فرانسه تبدیل شده‌اند. دولت در دعوت‌نامهٔ خود بر دو موضوع تأکید کرده بود: تضمین آزادی تجمع و تظاهرات در کنار حفظ امنیت، و بررسی مطالبات بخشی از جوانان، به‌ویژه دانش‌آموزان دبیرستانی و دانشجویان.
بااین‌حال، سندیکاها معتقد بودند که بحران اجتماعی را نمی‌توان صرفاً از زاویهٔ امنیت و مدیریت اعتراضات بررسی کرد؛ دولت باید به مطالبات معیشتی، دستمزدها و وضعیت خدمات عمومی نیز پاسخ دهد.
هفت تشکل سندیکایی؛ مطالبات مشترک، روش‌های متفاوت
در این نشست نمایندگان هفت سندیکای فرانسه حضور داشتند: CGT، CFDT، FO، CFTC، CFE-CGC، UNSA و FSU. با وجود تفاوت در گرایش‌ها و شیوه‌های مبارزه، ارزیابی عمومی آنان از نتیجهٔ مذاکرات منفی بود.
۱. CGT؛ از مذاکره تا گسترش اعتصاب
سوفی بینه، دبیرکل کنفدراسیون عمومی کار (CGT)، صریح‌ترین موضع را در پایان نشست اتخاذ کرد. او اعلام کرد که دولت هیچ اقدام مشخصی برای پاسخ به مطالبات سندیکاها ارائه نداده است.
CGT پیش از نشست خواهان افزایش ۱۰ درصدی حداقل دستمزد، متناسب‌سازی دستمزدها با افزایش قیمت‌ها، افزایش حقوق کارکنان دولت و تأمین منابع لازم برای خدمات عمومی شده بود.
بینه با تأکید بر ضرورت برگزاری مجامع عمومی در کارخانه‌ها، ادارات و دیگر محل‌های کار، خواهان گسترش اعتصاب در ۵ نوامبر و ادامهٔ آن پس از این تاریخ شد. از نظر CGT، برای وادارکردن دولت به پاسخ‌گویی، بسیج خیابانی باید با اعتصاب در محیط‌های کار پیوند بخورد.
۲. CFDT؛ ضرورت پاسخ فوری به مطالبات اجتماعی
ماریلیز لئون، دبیرکل CFDT، نیز از نتیجهٔ نشست ابراز نارضایتی کرد. او معتقد بود دولت در واکنش به نارضایتی اجتماعی تأخیر داشته و نمی‌توان پاسخ به مشکلات معیشتی را برای چند هفتهٔ دیگر به تعویق انداخت.
CFDT بر افزایش دستمزدها، بهبود حقوق کارکنان بخش عمومی و ارائهٔ پاسخ‌های ملموس پیش از ۵ نوامبر تأکید کرد. این موضع نشان می‌دهد که حتی سندیکایی که معمولاً بر مذاکره و چانه‌زنی اجتماعی تکیه دارد، نتیجهٔ نشست را برای پاسخ‌گویی به مطالبات کارگران کافی ندانسته است.
۳. FO؛ انتقاد از تأخیر دولت
فردریک سویو، دبیرکل Force Ouvrière، پرسش اصلی را متوجه تأخیر دولت در دعوت از سندیکاها کرد. او با اشاره به افزایش قیمت سوخت و گسترش نارضایتی‌ها، این پرسش را مطرح کرد که چرا دولت برای گفت‌وگو با سازمان‌های کارگری تا این اندازه صبر کرده است.
FO نیز خواهان اقدام فوری دربارهٔ قدرت خرید و دستمزدها شد. از دید این سازمان، گفت‌وگو بدون تصمیم‌های روشن نمی‌تواند به کاهش نارضایتی اجتماعی منجر شود.
۴. CFTC؛ مذاکره دربارهٔ حداقل دستمزد، بدون تضمین افزایش
سیریل شابانیر، رئیس CFTC، نشست را بسیار ناامیدکننده توصیف کرد. بااین‌حال، او گفت که دولت راه را برای گفت‌وگو دربارهٔ حداقل دستمزد، موسوم به SMIC، باز گذاشته است.
این نکته باید با دقت تفسیر شود: بازشدن باب مذاکره به معنای موافقت دولت با افزایش حداقل دستمزد نیست. در پایان نشست، هیچ میزان افزایش مشخصی اعلام نشد.
۵. CFE-CGC؛ انتقاد از تأخیر در شنیدن صدای جوانان
کریستل تیفن، رئیس CFE-CGC، از تأخیر دولت در رسیدگی به مطالبات جوانان انتقاد کرد. این سازمان بر ضرورت شنیدن صدای دانش‌آموزان و دانشجویان و پاسخ‌گویی به نگرانی‌های آنان تأکید داشت.
با وجود نارضایتی از نتیجهٔ نشست، CFE-CGC در زمان انتشار گزارش‌ها به فراخوان بسیج ۵ نوامبر نپیوسته بود. بنابراین، نباید موضع این سازمان را با موضع شش سازمان دیگری که در آن مقطع از بسیج حمایت می‌کردند، یکسان دانست.
۶. UNSA؛ پاسخ دولت متناسب با مطالبات نیست
دومینیک کرونا، معاون دبیرکل UNSA، نیز اعلام کرد که پاسخ دولت با مطالبات مطرح‌شده تناسب ندارد.
UNSA خواهان اقدام‌های ملموس برای مقابله با مشکلات معیشتی و بهبود شرایط کارکنان است. این سازمان در کنار دیگر سندیکاهای حامی فراخوان، بر ضرورت بسیج اجتماعی در ۵ نوامبر تأکید کرد.
۷. FSU؛ دفاع از آموزش عمومی و حقوق کارکنان دولت
کارولین شوِ، دبیرکل FSU، بر ضرورت افزایش منابع مالی خدمات عمومی و بازنگری در حقوق کارکنان دولت تأکید کرد. این فدراسیون خواهان افزایش شاخص مبنای محاسبهٔ حقوق کارکنان بخش عمومی است؛ اقدامی که باید منابع مالی لازم برای آن در بودجهٔ سال ۲۰۲۷ پیش‌بینی شود.
مطالبات آموزشی نیز در این چارچوب اهمیت دارند: تأمین نیروی انسانی مدارس و دانشگاه‌ها، بهبود شرایط تحصیل و رسیدگی به اعتراضات دانش‌آموزان و دانشجویان. از نظر FSU، بحران آموزش عمومی را نمی‌توان بدون تأمین منابع و بهبود شرایط کارکنان حل کرد.
Solidaires؛ سندیکای دعوت‌نشده
اتحادیهٔ سندیکایی Solidaires به نشست چهارشنبه در ماتینیون دعوت نشده بود، اما اعلام کرد که در بسیج ۵ نوامبر شرکت خواهد کرد. حضور این سندیکا در فراخوان اهمیت دارد، زیرا نشان می‌دهد دامنهٔ بسیج کارگری محدود به سندیکاهای حاضر در نشست با نخست‌وزیر نیست.
جوانان و آموزش؛ غایبان مهم نشست
یکی از انتقادهای مشترک سندیکاها، دعوت‌نشدن سازمان‌های دانش‌آموزی و دانشجویی به نشست ماتینیون بود. درحالی‌که اعتراضات جوانان ادامه داشت، نمایندگان آنان فرصت نداشتند مستقیماً مطالبات خود را در این جلسه مطرح کنند.
دولت اعلام کرد که قرار است روز دوشنبه ۲۶ اکتبر، نشستی دربارهٔ مطالبات دانش‌آموزان برگزار شود. از جمله خواسته‌های مطرح‌شده، افزایش منابع مدارس و دانشگاه‌ها، رسیدگی به ساختمان‌های فرسوده، جایگزینی معلمان غایب و بازنگری در سامانهٔ انتخاب دانشگاه، Parcoursup، است.
بااین‌حال، تعیین زمان گفت‌وگو هنوز به معنای تحقق این مطالبات نیست.
چشم‌انداز بسیج اجتماعی
پرسش اصلی این است که آیا نارضایتی مشترک سندیکاها می‌تواند به نیرویی هماهنگ در محیط‌های کار تبدیل شود یا نه. اعتصاب زمانی می‌تواند قدرت چانه‌زنی کارگران را افزایش دهد که مشارکت واقعی، سازمان‌دهی در محل کار و هماهنگی میان بخش‌های مختلف اقتصادی وجود داشته باشد.
آنچه از نشست ماتینیون روشن است، ادامهٔ اختلاف بر سر پاسخ دولت به مطالبات اجتماعی است؛ آنچه هنوز روشن نیست، میزان قدرت عملی بسیج پیش رو و نتیجه‌ای است که می‌تواند از این فشار اجتماعی حاصل شود.
ناصر ـ پاریس | ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶
