بیستمین روز جنگ
کمتر از 24 ساعت مانده به پایان سال و عید نوروز و تحویل سال ۱۴۰۵ خورشیدی، جنگ میان ایران و اسرائیل و آمریکا بدون چشماندازی برای آتشبس ادامه دارد. در بیستمین روز جنگ، حملات ایران به تاسیسات نفت و گاز عربستان، قطر، کویت و عراق شدت گرفت. در حالی که سازمانهای بینالمللی بر لزوم باز شدن تنگه هرمز تاکید میکنند، افزایش قیمت انرژی نگرانیهای جدی ایجاد کرده است. با اینحال تهران حملات موشکی علیه اسرائیل و همزمان در داخل کشور بازداشتها و اعدامها را ادامه داد.
امروز پنجشنبه 28 اسفند 1404-نوزدهم مارس 2026، جنگ خانمانسوز و ویرانگر آمریکا و اسرائیل و ایران وارد بیستمین روز خود شد. براساس گزارشها، صدای انفجار مهیب در حوالی دماوند و آبسرد در شرق تهران شنیده شده است. خبرگزاری میزان، وابسته به قوهقضاییه جمهوری اسلامی ایران هم خبر از اعلام سه نفر از دستگیرشدگان اعتراضات دیماه به اتهام «قتل عوامل فراجا» داده است. به گفته میزان، مهدی قاسمی، صالح محمدی و سعيد داودی «به دلیل قتل و اقدام عملیاتی به نفع رژیم صهیونیستی و آمریکا» اعدام شدهاند.
حملات به مراکز نظامی ایران، پایگاه نظامی حیدر کرار در آبسرد دماوند، شیراز، تهران شش منطقه، حوالی سیدخندان، شهرک قدس تهران، خیابان شریعتی و هروی، کرج، رشت، فومن و ماسال، بندرانزلی، ساختمان اداره کل گمرک انزلی و سازمان کشتیرانی، خوی در استان آذربایجان غربی و ... همچنان ادمه دارد.
یک مقام اسرائیلی اعلام کرد حمله به تاسیسات گازی با هماهنگی میان دفتر نخستوزیر اسرائیل و کاخ سفید انجام شده است. این مقام گفت هدف از این حمله، ارسال پیامی به جمهوری اسلامی بوده است که اگر به اختلال در عرضه نفت از طریق تنگه هرمز ادامه دهد، ممکن است حملات به زیرساختهای انرژی این کشور تشدید شود و بحران اقتصادی در داخل ایران وخیمتر گردد.
این مقام اسرائیلی افزود: «این حمله پیامی بود درباره اینکه گام بعدی چه میتواند باشد...»
در بیستمین روز جنگ اسرائیل و ایالات متحده با ایران، تنشها و تهدید به پاسخهای نظامی گسترده و افزایش نگرانیهای دیپلماتیک به اوج تازهای رسیده است؛ از شلیک موشکهای ایران بهسوی اسرائیل گرفته تا ضربه به تاسیسات گازی در منطقه و واکنشهای تند سیاسی. با اینحال، پیشنهادهایی برای مهار «تشدید نظامی» نیز مطرح شده است.
تصویری از ویرانیها جنگ در تهران
*اسرائیل اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات ایران را کشت.
*امارات: حمله به پارس جنوبی تهدیدی مستقیم برای امنیت انرژی جهانی است
*مدیر اطلاعات ملی آمریکا: ایران هیچ اقدامی برای از سرگیری غنیسازی انجام نداده بود
*دونالد ترامپ متحدانش را تهدید به ترک تنگ هرمز کرد
*صدراعظم آلمان: ما هیچگاه در جنگ شرکت نخواهیم کرد
*حمله دوباره جمهوری اسلامی به تاسيسات انرژی راس لفان قطر
*کویت اعلام کرد که صبح امروز چندین پهپاد را در آسمان این کشور رهگیری کرده است.
*وزرای خارجه ۱۲ دولت عربی و اسلامی در بیانیهای مشترک پس از نشست خود در عربستان از جمهوری اسلامی خواستند «فورا حملات خود را متوقف کند» و به قوانین بینالمللی احترام بگذارد.
* در حمله به دادگستری لارستان دو قاضی کشته شدند
*حملات سپاه پاسداران به قرارگاههای اپوزیسیون کرد ایرانی در زرگویه در سلیمانیه
*رسانههای دولتی روز پنجشنبه گزارش دادند که وزارت اطلاعات ایران در آخرین دور از عملیات امنیتی، ۹۷ نفر را به اتهام «سربازان اسرائیل» دستگیر کرده است. از آغاز جنگ تاکنون صدها نفر را به اتهام ارتباط با اسرائیل و آمریکا بازداشت شدهاند. پیش از این در روز پنجشنبه، رسانههای دولتی به نقل از فرمانده انتظامی استان البرز اعلام کردند که ۴۱ نفر به دلیل ارسال ویدیو به کانالهای رسانهای مخالف مستقر در خارج از کشور دستگیر شدهاند.
*ویژگیهای جغرافیایی ایران و دههها برنامهریزی باعث شده ذخایر این تسلیحات در اعماق زمین یا حتی در دل کوهها پنهان شود. دسترسی و هدفگیری این انبارها بسیار دشوار است. به همین دلیل از انواع بمبهای سنگرشکن استفاده میشود، از جمله بمب حدود ۲۲۶۸ کیلوگرمی نوع «جیبییو-۷۲» در همین هفته به کار گرفته شده است.
تصویری از انفجار و آتشسوزی در تاسیسات میدان گازی پارس جنوبی در عسلویه بوشهر، چهارشنبه ۲۷ اسفند
یگان سیویکم تفنگداران دریایی آمریکا در مسیر خلیج فارس
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از مشاوران خود خواسته است تا گزینههای موثری را برای برقراری دوباره جریان آزاد انرژی از تنگه هرمز ارائه دهند. در این میان، یگان سیویکم تفنگداران دریایی آمریکا به عنوان اصلیترین ابزار نظامی، مطرح شده است.
روزنامه والاستریت ژورنال در گزارشی به بررسی راهکارهای عملیاتی برای رفع انسداد تنگه هرمز پرداخت.
در حالی که صعود قیمت بنزین فشارهای سیاسی را بر واشینگتن دوچندان کرده، ترامپ در پی راهی برای برقراری دوباره جریان آزاد انرژی در این آبراه کلیدی است.
در این میان، یگان سیویکم تفنگداران دریایی آمریکا بهعنوان اصلیترین ابزار نظامی مطرح شده است.
این نیرو که یک واحد واکنش سریع ۲۲۰۰ نفره است، طبق گزارش این روزنامه، سوار بر ناو «یواساس تریپولی» از ژاپن راهی خاورمیانه شده و انتظار میرود تا هفته آینده به منطقه برسد.
طبق تحلیل والاستریت ژورنال، یکی از گزینههای استراتژیک، تصرف یک یا چند جزیره در نزدیکی سواحل جنوبی ایران است.
مقامهای فعلی و سابق آمریکایی به این روزنامه گفتند که واشینگتن میتواند از این جزایر بهعنوان اهرم فشار در مذاکرات یا پایگاههایی برای مقابله با حملات به کشتیهای تجاری استفاده کند.
یگان واکنش سریع سیویکم تفنگداران که از چهار عنصر اصلی رزمی(زمینی، هوایی، فرماندهی و لجستیک) تشکیل شده، تخصص ویژهای در انجام حملات برقآسا از دریا و هوا دارد.
شکار موشکها و پهپادها؛ نبرد در گلوگاه انرژی جهان
والاستریت ژورنال گزارش داد که نیروهای آمریکایی در تلاشاند تا با هدف قرار دادن سایتهای پرتاب، کارگاههای تولید پهپاد و انبارهای مینهای دریایی، توانایی تهران را برای تحدید تنگه هرمز نابود کنند.
ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، اخیرا از بمبهای نفوذکننده پنج هزار پوندی برای انهدام پناهگاههای بتنی موشکهای ضدکشتی ایران استفاده کرده است.
با این حال، کارشناسان در گفتوگو با والاستریت ژورنال تاکید کردند با وجود هزاران سورتی پرواز، هنوز اطمینان کاملی از نابودی تمام توانمندیهای دفاعی ایران وجود ندارد.
در بخش دیگری از گزارش والاستریت ژورنال، به اهمیت استراتژیک جزیره خارک اشاره شده که شاهرگ صادراتی نفت ایران است.
ژنرال بازنشسته، فرانک مککنزی، به این روزنامه توضیح داد که تصرف این جزیره از سوی یگان سیویکم تفنگداران دریایی آمریکا - به جای نابودی زیرساختهای آن - میتواند یک اهرم بزرگ برای چانهزنی به آمریکا بدهد؛ بدون اینکه به اقتصاد جهانی آسیب دائمی بزند.
همچنین جزایر قشم، کیش و هرمز، به دلیل موقعیت جغرافیایی و میزبانی از شناورهای تندرو، اهداف احتمالی دیگر این یگان هستند.
میانبر سیاسی
نکته پایانی و حائز اهمیت در گزارش والاستریت ژورنال، جنبه سیاسی این مانور نظامی است: «استقرار یگان سیویکم تفنگداران دریایی آمریکا در جزایر ایرانی خلیج فارس، یک راهکار دیپلماتیک برای ترامپ ایجاد میکند.»
این اقدام به او اجازه میدهد مدعی شود که به وعده خود مبنی بر عدم ورود به جنگ زمینی در داخل ایران وفادار مانده است، در حالی که همزمان با حضور در جزایر کلیدی، کنترل مسیر تردد انرژی در تنگه هرمز را بهدست میگیرد.
هلیکوپترهای آپاچی در جبهه جنوب ایران فعال شدند
|
کنفرانس خبری وزیر دفاع آمریکا و رییس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، در کنفرانس خبری امروز 19 مارس خود گفت که او و دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، روز چهارشنبه در محل بازگرداندن سربازان آمریکایی کشتهشده در جنگ ایران به آمریکا حضور داشتند و خانوادههای کشتهشدگان ایالات متحده از آنها خواستهاند که اطمینان حاصل کنند که «تا زمانی که کار تمام نشده، متوقف نشود.»
هگست میگوید: «البته که ما این کار را تمام خواهیم کرد.»
هگست در بخش دیگری از سخنانش، رسانهها را متهم کرد که میخواهند آمریکاییها فکر کنند «ما بهنوعی به سمت یک ورطه بیپایان، یا یک جنگ ابدی، یا یک باتلاق در حال چرخش هستیم»، اما او گفت: «هیچ چیز (بیشتر از این تلقی) نمیتواند از حقیقت دور باشد.»
هگست به انتقادها مبنی بر اینکه دولت ترامپ بدون هدف مشخص وارد درگیری با ایران شده است، پاسخ داد و میگوید اهداف آنها امروز همان اهداف روز اول است و «بدون تغییر»، «مطابق با هدف» و «طبق برنامه» پیش میرود.
او میگوید این اهداف عبارتند از:
- انهدام موشکاندازها
- نابود کردن پایگاه صنعتی دفاعی ایران
- نابود کردن نیروی دریایی ایران
- تضمین اینکه «ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نمیکند.»
ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده:
هلیکوپترهای آپاچی در جبهه جنوب ایران فعال شدند
در ادامه کنفرانس خبری در وزارت دفاع آمریکا، ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش ایالات متحده گفت فرماندهی مرکزی ایالات متحده برای دستیابی به اهداف خود «در حال برنامهریزی» است و بهطور «بیامان» در حال دنبال کردن و نابود کردن قابلیتهای موشکی و نیروی دریایی ایران است.
او اضافه میکند که از سلاحهای سنگرشکن ۲۲۷۰ کیلوگرمی برای حمله به اهداف زیرزمینی استفاده شده است. به گفته کین، این سلاحها برای عبور از بتن طراحی شدهاند و پس از عبور از این موانع، منفجر میشوند.
رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا میگوید که ایالات متحده در حال تمرکز بر طرف شرق در داخل حریم هوایی ایران است تا پهپادهای تهاجمی آنها را «شکار و نابود» کند.
به گفته او، در حال حاضر هلیکوپترهای آپاچی ایاچ-۶۴ در سراسر جنوب ایران درگیر شدهاند و «قایقهای تندرو تهاجمی» را در تنگه هرمز هدف قرار میدهند.
او در ادامه گفت که آمریکا در عراق هم به گروههای شبهنظامی وابسته به ایران حمله کرده است.
ایران هنوز تا حدی توانایی نظامیاش را حفظ کرده است
ژنرال دن کین، که در نشست خبری پنتاگون در کنار پیت هگست حضور دارد در پاسخ به سئوالی که آیا ایران، با گذشت نزدیک به سه هفته از جنگ، همچنان توانایی انجام حمله به زیرساختهای انرژی در سراسر خلیج فارس را دارد یا نه گفت که ایران «با تعداد زیادی سلاح وارد این درگیری شد» و به همین دلیل است که ایالات متحده تا این حد «تهاجمی و قاطع» عمل میکند.
او گفت که آمریکا همچنان به «شکار، یافتن و از بین بردن آنها» ادامه میدهد، اما در عین حال تاکید کرد که ایران هنوز «تا حدی توانمندی» خود را حفظ کرده است.
توانمندیهای ما همچنان در حال افزایش است
وزیر دفاع آمریکا با مقایسه حکومت ایران با حماس در غزه گفت ایران پول زیادی را خرج تونلها، راکتها، موشکها و پهپادها کرده است.
او گفت که هیچ نیروی نظامی در دنیا توان عملیاتی ما را ندارد و ما «بهطور روشمند، بیرحمانه و قاطعانه آنها را پیدا میکنیم.»
وزیر دفاع آمریکا ادامه داد که ایالات متحده تا به امروز به بیش از ۷ هزار هدف در ایران حمله کرده و پنجشنبه(امروز) «درست مانند دیروز»، شاهد بزرگترین مجموعه حمله تاکنون خواهیم بود.
پیت هگست گفت «تواناییهای ما همچنان در حال افزایش است، ایران همچنان در حال کاهش است» و دفاع هوایی ایران «از بینرفته» است.
حمله اسرائیل به تاسیسات پتروشیمی پارس جنوبی و عسلویه
اسرائیل به تاسیسات گاز طبیعی ایران حمله میکرد که برای اقتصاد کشور حیاتی است.
میدان گازی پارس جنوبی، که ایران و قطر در آن شریک هستند، بزرگترین ذخیره گاز طبیعی شناختهشده جهان است و حدود ۷۰ درصد گاز مصرفی ایران را تامین میکند. هدف قرار گرفتن این میدان، بلافاصله بازارهای جهانی را تحت تاثیر قرار داد و قیمت نفت برنت بیش از پنج درصد افزایش یافت و به حدود ۱۰۸ دلار در هر بشکه رسید.
سایت خبری اکسیوس به نقل از یک مقام اسرائیلی گزارش کرده که حمله به تاسیسات گازی در جنوب ایران را نیروی هوایی اسرائیل انجام داده است.
باراک راوید، خبرنگار اکسیوس هم در شبکه ایکس نوشت که حمله اسرائیل به تاسیسات میدان پارس جنوبی با تایید آمریکا بوده است.
قیمت گاز پس از حمله به بخشی از فازهای پارس جنوبی در ایران و مجتمع راس لفان قطر، بهطور چشمگیری افزایش یافته است. در معاملات اولیه امروز، قیمت گاز در بازارهای عمدهفروشی بریتانیا و اروپا بیش از ۲۵ درصد بالا رفت و پس از آن کمی کاهش یافت. قیمت گاز در اروپا اکنون بیش از دو برابر نرخ قبل از آغاز درگیریها است. دونالد ترامپ گفته که آمريکا از حمله به پارس جنوبی اطلاع نداشته و قطر نيز به هيچ وجه در آن دخيل نبوده است. رییس جمهور آمریکا در عین حال به ایران هشدار داد که در صورت حمله مجدد به قطر با «قدرتی بیسابقه» تمامی ميدان گازی پارس جنوبی را هدف قرار خواهد داد.
بیخبری از کارگران زندانی در عسلویه پس از حمله اسرائیل
شرکت ملی گاز ایران، خبر داد که در پی حمله روز گذشته اسرائیل به تاسیسات عسلویه، «هیچگونه تلفات جانی گزارش نشده و همه کارکنان در سلامت کامل هستند.»
در این بیانیه اما هیچ اشارهای به کارگران زندانی نشده است.
صدها کارگر معترض منطقه عسلویه که در اعتراضات دیماه بازداشت شدهاند در سولههای وابسته به قرارگاه خاتم الانبیا سپاه، بدون کمترین امکانات نگهداری و امکان ملاقات با آنها به خانوادهها داده نمیشود.
یکی از فعالان کارگری منطقه عسلویه به «ایران وایر» گفته بود: «این کارگران که عمدتا در پروژههای موسسه عمران ساحل وابسته قرارگاه خاتمالانبیاء کار میکردند پس از برگزاری یک تجمع اعتراض، در حال هماهنگی برای تدارک یک اعتصاب گسترده بودند که توسط سپاه پاسداران بازداشت و همگی به سولههای قرارگاه خاتمالانبیاء منتقل و در آنجا نگهداری میشوند.»
خبری از آزادی این کارگران منتشر نشده است و حمله به تاسیسات عسلویه نگرانی از جان این کارگران زندانی را افزایش ده است.
ترامپ: حمله ایران به قطر قطع نشود پارس جنوبی را نابود میکنیم
رییسجمهور آمریکا با اعلام این که حمله به میدان گازی پارس جنوبی ایران را اسرائيل انجام داده از بیاطلاعی خود و کشورش از آن خبر داد. ترامپ ایران را به قطع حملات به قطر فرخواند و گفت اگر نه، پارس جنوبی را نابود خواهد کرد.
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، روز شنبه ۹ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شد؛ همچنان با شدت بیشتری ادامه دارد. بر اساس اعلام دفتر نخستوزیری اسرائیل، عملیات نظامی جدید این کشور، «غرش شیران» نامگذاری شده است. آمریکا نیز عملیات نظامی خود علیه جمهوری اسلامی را «خشم حماسی» نامگذاری کرده است.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی در جریان این حملات کشته شد. بنا به اعلام ترامپ و ارتش اسرائیل تا كنون دهها تن از مقامهای عالیرتبه جمهوری اسلامی ایران از جمله علی لاریجانی، رییس شورای امنیت ملی، سلیمانی، رییس بسیج و اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات جمهوری اسلامینیز کشته شدهاند.
یک هفته پس از اعلام رسمی مرگ خامنهای، مجلس خبرگان رهبری، مجتبی فرزند او را بهعنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی انتخاب کرد.
جمهوری اسلامی در واکنش به حملات مشترک اسرائیل و آمریکا، تا کنون خاک اسرائیل و نیز چند کشور منطقه خلیج فارس از جمله قطر، کویت، عربستان سعودی، بحرین و امارات متحده عربی و حتی آذربایجان را نیز هدف قرار داده است.
فرماندار انزلی: ادارات گمرک، بنادر و سازمان کشتیرانی هدف قرار گرفتند
شامگاه چهارشنبه ۲۷ اسفند ۱۴۰۴، تصاویر و گزارشهایی در شبکههای اجتماعی منتشر شد که هدف قرار گرفتن نقاطی در شهرهای استان گیلان یعنی رشت، بندر انزلی، فومن و ماسال را نشان میداد.
«وحیدآنلاین» در کانال تلگرامی خود ویدیوهایی را منتشر کرد که صدای فعالیت پدافند در شهرهای انزلی و رشت در آن شنیده میشد.
بامداد پنجشنبه ۲۸ اسفند ۱۴۰۴، رسانههای ایران به نقل از فرماندار بندرانزلی اعلام کردند که ساختمان اداره کل گمرک انزلی و سازمان کشتیرانی در این شهر بندری هدف حملات اسراییل بودهاند.
این حملات به گفته «محمدصالح ضیایی» تا لحظه تنظیم خبر تلفات جانی نداشته است.
ارتش اسراییل نیز در بیانیهای که درباره این حملات منتشر شد تایید کرد که برای اولین بار در دور جدید جنگ با ایران به «اهدافی در شمال ایران» حمله کرده و گفته است جزییات را در اطلاعیههای بعدیاش منتشر خواهد کرد.
شاهدان شدت حملات را بسیار سنگین توصیف کردهاند بهطوری که در بندرانزلی -شهری با حدود ۱۳۰ هزار نفر جمعیت- بیشتر خانهها لرزیده است.
ایران به یک پالایشگاه نفتی عربستان در ساحل دریای سرخ حمله کرد
به گزارش خبرگزاری فرانسه پهپادها امروز پنجشنبه یک پالایشگاه نفتی عربستان در ساحل دریای سرخ را هدف قرار دادند. بنابر اعلام وزارت دفاع عربستان یک پهپاد به پالایشگاه «سامرف» در منطقۀ صنعتی بندر ینبع در دریای سرخ برخورد کرده و خسارات آن در حال بررسی است.
شهر ینبع مقصد خط لولۀ «پترولاین» است؛ خط لولهای زمینی که امکان صادرات نفت عربستان را به جای عبور از تنگۀ هرمز فراهم میکند.
صدای انفجارها در تلآویو
خبرنگار خبرگزاری فرانسه در محل گزارش داده که پس از هشدار درباره موشکهای ایرانی، سه انفجار روز پنجشنبه در تلآویو شنیده شد.
ارتش اسرائیل نیز پیشتر اعلام کرده بود که «موشکهایی را که از ایران بهسوی خاک اسرائیل شلیک شدهاند شناسایی کرده است» و افزوده بود که سامانههای پدافند هوایی برای رهگیری آنها فعال شدهاند.
بر اساس دادههای منتشرشده از سوی ارتش اسرائیل، این حملۀ موشکی که مرکز اسرائیل را هدف قرار داده، ششمین حمله از نیمهشب تاکنون به خاک این کشور بوده است.
ترکیه، پاکستان، آذربایجان و چند کشور عربی حملات ایران را محکوم کردند
وزرای امور خارجه ترکیه، جمهوری آذربایجان، پاکستان، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، مصر، اردن، کویت، لبنان، عربستان و سوریه روز چهارشنبه در ریاض نشستی مشورتی در سطح وزارتی درباره حملات ایران برگزار کردند.
این مقامات پس از نشست خود در بیانیهای مشترک حملات عمدی ایران با موشکهای بالستیک و پهپادها به مناطق مسکونی و زیرساختهای غیرنظامی از جمله تأسیسات نفتی، کارخانههای آبشیرینکن، فرودگاهها، ساختمانهای مسکونی و اماکن دیپلماتیک را «تقبیح» و «محکوم» کردند.
آنها گفتهاند: «چنین حملاتی تحت هیچ بهانه و در هیچ شرایطی قابل توجیه نیست.»
وزرا همچنین بر حق کشورها برای دفاع از خود مطابق با ماده ۵۱ منشور سازمان ملل متحد تاکید کردند. آنان از ایران خواستند «فورا» حملات خود را متوقف کند و بر ضرورت احترام به حقوق بینالملل، حقوق بشردوستانه بینالمللی و اصول حسن همجواری تاکید کردند. آنها این رفتار را «گام نخست» برای پایان دادن به تنشها، دستیابی به امنیت و ثبات در منطقه و تقویت دیپلماسی بهعنوان راهحل بحرانها دانستهاند.
آنها در بیانیه خود حملات «هولناک» ایران را محکوم کرده و خواستار توقف فوری آن شدهاند. همچنین بر «قطع حمایت، تأمین مالی و تسلیح گروههای شبهنظامی وابسته در کشورهای عربی» تاکید کردهاند؛ پیامی روشن به ایران درباره آنچه امضاءکنندگان از رفتار آیندهاش در خاورمیانه انتظار دارند.
نمایندگان این کشورها، همچنین از ایران خواستهاند که از بستن تنگه هرمز خودداری کند.
در این بیانیه، «تجاوز اسرائیل» علیه لبنان و «سیاست توسعهطلبانه آن در منطقه» نیز محکوم شده است.
این نخستین اقدام هماهنگ کشورهای عربی به همراه ترکیه، جمهوری آذربایجان و پاکستان برای رسیدگی به تشدید جنگ با ایران است؛ نشانهای از آنکه این کشورها اکنون در حال شکلدهی به یک بلوک مشترک برای اقدام هستند.
در این بیانیه هیچ اشارهای به ایالات متحده نشده است.
بیانیه اجلاس سران اروپا حملات کورکورانه ایران به کشورهای همسایه را محکوم کرد
رهبران اتحادیه اروپا پنجشنبه 28 اسفند در بروکسل، گرد هم میآیند تا درباره پیامدهای جنگ در ایران، به همراه کاهش حمایت این اتحادیه از اوکراین و تضعیف رقابتپذیری بینالمللی آن، بحث و گفتوگو کنند.
شبکه «العربیه» به پیشنویس بیانیه نشست اتحادیه اروپا درباره جنگ با ایران دست یافته است که در آن، حملات «بیهدف» ایران به کشورهای همسایه محکوم شده و بر اجرای کامل قطعنامه 2817 شورای امنیت تاکید شده است.
بر اساس نکات اصلی این پیشنویس:
اتحادیه اروپا از طرفهای درگیر میخواهد تنشها را کاهش داده و نهایت خویشتنداری را رعایت کنند.
این بلوک حملات نظامی بیهدف علیه کشورهای منطقه را بهشدت محکوم و همبستگی خود را با کشورهای آسیبدیده اعلام کرده است.
اتحادیه اروپا، همچنین خواستار اجرای کامل قطعنامه بینالمللی 2817 است. این اتحادیه بر همافزایی میان شرکا برای توسعه سامانههای مقابله با پهپاد تاکید کرده و در این راستا از آمادگی اوکراین برای انتقال تجربه در حوزه پدافند هوایی و مقابله با پهپادها به کشورهای منطقه استقبال میکند.
اتحادیه اروپا همچنین بر ایمنی حریم هوایی، تضمین امنیت هوانوردی و احترام به آزادی کشتیرانی تاکید کرد. این اتحادیه هرگونه اقدامی را که موجب اختلال در تردد کشتیها از طریق تنگه هرمز شود، محکوم کرد.
این بلوک همچنین خواستار تقویت توانمندیهای ماموریت «آسپیدس» در دریای سرخ و ماموریت «آتلانتا» شده است. اتحادیه اروپا بهطور مستمر با شرکای منطقهای در ارتباط است تا به کاهش تنشها و حمایت از ثبات منطقهای کمک کند.
اتحادیه اروپا آمادگی خود را برای مشارکت در تمام تلاشهای دیپلماتیک با هدف کاهش تنشها، دستیابی به یک راهحل پایدار و پایان دادن به خصومتها اعلام کرد.
این اتحادیه در ادامه بر آمادگی خود برای مشارکت در تمام تلاشهای دیپلماتیک که مانع از دستیابی ایران به سلاحهای هستهای و توقف فعالیتهای بیثباتکننده آن، از جمله برنامه موشکهای بالستیک آن میشود، تاکید کرد.
کتائب حزبالله: بهطور مشروط، حمله به سفارت آمریکا در بغداد را متوقف خواهیم کرد
گروه شبهنظامی کتائب حزبالله عراق اعلام کرد که طبق شرایطی، حمله به سفارت آمریکا در بغداد را به مدت پنج روز متوقف خواهد کرد.
پایان گرفتن حملات اسرائیل به جنوب بیروت، تعهد آمریکا به عدم بمباران مناطق مسکونی عراق و اخراج جاسوسان سیا از این کشور، از جمله شروط تعیینشده توسط کتائب حزبالله است. این گروه به رژیم جمهوری اسلامی وابسته است.
تاسیسات تولید گاز طبیعی مایع (LNG)شرکت قطرانرژی، در بحبوحه درگیری آمریکا و اسرائیل با ایران، در شهر صنعتی راس لفان، قطر، رویترز/استرینگر/عکس بایگانی
حملات ایران ۱۷ درصد از ظرفیت صادرات گاز مایع قطر را از کار انداخت؛ دوحه از زیان سالانه ۲۰ میلیارد دلاری خبر داد
در پی حملات ایران به تاسیسات انرژی قطر، ۱۷ درصد از ظرفیت صادرات گاز طبیعی مایع این کشور از مدار خارج شده و به گفته سعد الکعبی، مدیرعامل قطر انرژی و وزیر مشاور در امور انرژی، این اختلال میتواند بین سه تا پنج سال ادامه یابد. او در گفتوگو با رویترز اعلام کرد بر اثر این حملات، دو واحد از ۱۴ واحد تولید گاز مایع قطر و یکی از دو واحد تبدیل گاز به مایع آسیب دیدهاند؛ رخدادی که سالانه ۱۲.۸ میلیون تن از ظرفیت تولید گاز مایع این کشور را متوقف میکند و حدود ۲۰ میلیارد دلار درآمد سالانه را از بین میبرد.
الکعبی گفت قطر انرژی ناچار خواهد شد برای قراردادهای بلندمدت صادرات گاز مایع به مدت حداکثر پنج سال اعلام فورس ماژور کند. این قراردادها شامل محمولههایی است که به مقصد ایتالیا، بلژیک، کره جنوبی و چین ارسال میشوند. به گفته او، این شرکت پیشتر نیز برای دورهای کوتاهتر چنین وضعیتی را اعلام کرده بود، اما اکنون مدت اختلال به بازهای بسیار طولانیتر کشیده شده است.
مدیرعامل قطر انرژی تاکید کرد که از سرگیری تولید پیش از هر چیز به توقف درگیریها بستگی دارد. او با اشاره به حمله ایران به تأسیسات انرژی خلیج فارس، این رویداد را بیسابقه توصیف کرد و گفت هرگز تصور نمیکرده است که قطر و منطقه، آن هم از سوی یک «کشور مسلمان برادر» و در ماه رمضان، هدف چنین حملهای قرار گیرند.
آسیبهای واردشده فقط به صادرات گاز مایع محدود نمیشود. بر اساس این گزارش، صادرات میعانات گازی قطر حدود ۲۴ درصد کاهش خواهد یافت، صادرات گاز مایع فشرده ۱۳ درصد افت میکند، تولید هلیوم ۱۴ درصد پایین میآید و صادرات نفتا و گوگرد نیز هر کدام ۶ درصد کاهش خواهد داشت. این کاهشها میتواند پیامدهایی فراتر از بازار انرژی داشته باشد؛ از جمله برای مصرف گاز مایع در هند و نیز برای صنایع تراشهسازی در کره جنوبی که از هلیوم استفاده میکنند.
به گفته الکعبی، ارزش واحدهای آسیبدیده حدود ۲۶ میلیارد دلار بوده است. او همچنین افزود که در حال حاضر هیچ کاری روی طرح عظیم توسعه میدان شمالی قطر انجام نمیشود و این پروژه ممکن است بیش از یک سال به تأخیر بیفتد. این میدان از مهمترین پروژههای توسعهای قطر در حوزه گاز به شمار میرود و هرگونه وقفه در آن میتواند بر برنامههای بلندمدت این کشور برای افزایش صادرات اثر بگذارد.
در این میان، شرکتهای بزرگ بینالمللی نیز از این ضربه بینصیب نماندهاند. اکسونموبیل در واحدهای آسیبدیده تولید گاز مایع سهام دارد و شل نیز شریک واحد آسیبدیده تبدیل گاز به مایع است که به گفته الکعبی، تعمیر آن ممکن است تا یک سال زمان ببرد. اکسونموبیل ۳۴ درصد از سهام یکی از واحدهای آسیبدیده و ۳۰ درصد از سهام واحد دیگر را در اختیار دارد. یکی از این واحدها بر تأمین گاز برای شرکت ادیسون ایتالیا و شرکت بلژیکی ئیدیافتی اثر میگذارد و دیگری عرضه به کوگاس کره جنوبی، ئیدیافتی و شل در چین را تحت تأثیر قرار میدهد.
الکعبی در ارزیابی گستردهتر خود از پیامدهای این حملات گفت که میزان خسارت واردشده، منطقه را بین ۱۰ تا ۲۰ سال به عقب رانده است. او همچنین تاکید کرد که تصویر قطر بهعنوان پناهگاهی امن برای بسیاری از مردم اکنون دچار لرزش شده است. به گفته او، اگر اسرائیل به ایران حمله کرده، این موضوع به دو طرف مربوط است و هیچ ارتباطی به قطر و دیگر کشورهای منطقه ندارد. او از همه طرفها، چه اسرائیل، چه آمریکا و چه هر کشور دیگری، خواست از تأسیسات نفت و گاز فاصله بگیرند.
کشورهای عربی «حملات عامدانه» ایران را محکوم کردند
کشورهای عربی و اسلامی حاضر در نشست مشورتی ریاض طی بیانیهای «حملات عامدانه» جمهوری اسلامی به کشورهای همسایه و حوزه خلیج فارس را محکوم کردند.
این نشست که روز چهارشنبه ۱۸ مارس-۲۷ اسفند، با حضور وزرای خارجه جمهوری آذربایجان، مصر، اردن، پاکستان، سوریه، ترکیه، بحرین، کویت، لبنان، قطر و امارات متحده عربی و به میزبانی عربستان برگزار شد بررسی راههای حمایت از امنیت و ثبات در منطقه را هدف خود قرار داده بود.
در بیانیه مشترکی که در پایان نشست صادر شد حملات موشکی و پهپادی ایران به مناطق مسکونی و زیرساختهای غیرنظامی، از جمله تأسیسات نفتی، مراکز شیرینسازی آب، فرودگاهها و اماکن دیپلماتیک منطقه محکوم شد.
آنها تاکید کردند که این حملات «قابلقبول» نیست و «حق دفاع از کشورهایشان را طبق ماده ۵۱ منشور سازمان ملل برای خود محفوظ میدانند.»
در بیانیه از ایران خواسته شد، فورا حملات را متوقف کند و به قوانین بینالمللی و اصول حسن همجواری احترام بگذارد.
جمهوری اسلامی ایران، بهعلاوه فرا خوانده شد تا از اقدامات تهدیدکننده کشتیرانی در تنگه هرمز و ناقض امنیت دریایی تنگه بابالمندب در جنوب دریای سرخ خودداری کند.
کشورهای شرکتکننده در این نشست همچنین بر حمایت خود از حاکمیت، ثبات و تمامیت ارضی لبنان تاکید داشتند و از تصمیم بیروت برای در انحصار گرفتن تمامی سلاحهای این کشور پشتیبانی کردند.
رسانهها از «حمله اسرائيل به شناورهای نظامی ایران در خزر» خبر دادهاند. عکس: FARS/M Agah
رسانههای اسرائيل از «حمله به شناورهای نظامی ایران در خزر» خبر دادند
رسانهها و بهویژه رسانههای اسرائيل برای نخستین بار از حمله این کشور به شناورهای نیروی دریایی جمهوری اسلامی در دریای خزر خبر دادهاند.
شبکه «آی ۲۴» به نقل از یک منبع آگاه نوشت که کشتیهای موشکانداز اسرائيل به اهدافی متعلق به نیروی دریایی ایران در دریای خزر حمله کردهاند.
اخبار منتشره در شبکههای اجتماعی هم مؤید این خبر است و طبق آنها، ظاهرا «چند شناور» هدف قرار گرفتهاند. پایگاه خبری آکسیوس نیز گزارش داده که در این عملیات به «پنج شناور» حمله شده است.
کانال ۱۴ تلویزیون اسرائيل و واینت هم اخبار مشابهی منتشر کردهاند.
آژیرهای هشدار در 158 نقطه در شمال و مرکز اسرائیل به صدا درآمد
خبرنگار «العربیه» گزارش داد ایران پنجشنبه 28 اسفند موج جدیدی از موشکها را بهسوی شمال اسرائیل شلیک کرد. ارتش اسرائیل اعلام کرده بود سامانههای پدافند هوایی در حال رهگیری این موشکها است.
یک موشک بالستیک خوشهای نیز رهگیری شد و قطعات آن در شهرک «آریل» در شمال کرانه باختری سقوط کرد. همچنین آژیرهای هشدار در 158 نقطه در شمال و مرکز اسرائیل به صدا درآمد. اسرائیل نیز تدابیر دفاعی در اطراف تاسیسات انرژی و گاز را تقویت کرده است.
سازمان امنیت دریایی بریتانیا شب گذشته اعلام کرد، یک کشتی پس از قرار گرفتن در معرض یک پرتابه، در نزدیکی تنگه هرمز دچار آتشسوزی شد.
«موسسه مطالعات جنگ» در آمریکا هم اعلام کرد حملات اخیر در ایران نهادهای امنیتی، «سپاه پاسداران» و «بسیج» را هدف قرار داده است. این موسسه همچنین اعلام کرد برآوردها از آسیب دیدن سه کشتی ایرانی در بندرعباس حکایت دارد و حملات اخیر بر توان دریایی ایران متمرکز بوده است.
در حملات موشکی ایران، مناطق فلسطینینشین نیز آسیب دیدهاند. عکس: Yosri Aljamal/REUTERS
چند زن فلسطینی در حمله موشکی ایران کشته شدند
به گفته رسانهها، در حمله موشکی ایران «چهار زن فلسطینی» در کرانه غربی رود اردن جان باختهاند. خبرگزاری وفا میگوید که این افراد هنگام حمله در یک سالن زیبایی در بیتعوا، واقع در جنوب غربی حبرون(الخلیل) بودند.
هلال احمر فلسطینیان پیشتر از سه کشته و هفت زخمی خبر داده و گفته بود که وضعیت یکی از زخمیشدگان وخیم است.
ارتش اسرائیل نیز این حمله را تایید کرده و گفته است که در این منطقه یک موشک اصابت کرده است. طبق ارزیابیهای نظامی، این یک موشک متعلق به ایران بوده، نه یک موشک رهگیر یا بقایای آن.
طبق گزارشهای رسانهها، امکان دارد که به این سالن زیبایی مهمات خوشهای اصابت کرده باشد.
ایران معمولا مناطق فلسطینی را هدف قرار نمیدهد و هدف حملاتش اسرائیل است. اما بارها پیش آمده که موشکها در مناطق فلسطینی نیز فرود آمدهاند.
بر اثر حملات موشکی ایران به تلآویو یک کارگر خارجی جان باخت. عکس: Amir Cohen/REUTERS
یک کارگر خارجی در حملات ایران به تلآویو کشته شد
به گفته سازمان امدادرسانی «ماگن داوید آدوم» اسرائيل، در جریان تازهترین حملات موشکی ایران به این کشور یک مرد جان خود را از دست داد.
این سازمان اعلام کرده که او یک کارگر خارجی بوده و در پی این حمله در منطقه «موشاف آدانیم» در حدود ۲۰ کیلومتری شمال شرقی تلآویو جان باخته است. به گفته این سازمان امدادرسانی، این مرد ۳۰ ساله بر اثر «چند جراحت ناشی از ترکش» زخمهای شدیدی برداشت و اندکی بعد درگذشت.
تایمز اسرائيل نوشت، موشکی که سبب کشته شدن این کارگر خارجی شد، حاوی مهمات خوشهای بوده است.
طبق گزارش این رسانه، آژیرها در اسرائيل در پی حملات ایران از نیمهشب تا ساعت هشت صبح شش بار به صدا درآمد و بیشترین آسیبها متوجه شمال این کشور شد.
حمله به پالایشگاه سامرف در ینبع عربستان
در ادامه تنشهای نظامی میان جمهوری اسلامی و کشورهای منطقه، گزارشها حاکی است پالایشگاه «سامرف» متعلق به شرکت سعودی آرامکو در بندر ینبع در دریای سرخ هدف یک حمله هوایی قرار گرفته است.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۲۹ اسفند به نقل از یک منبع صنعتی، گزارش داد این حمله تاثیر محدودی داشته است. این پالایشگاه یک سرمایهگذاری مشترک میان سعودی آرامکو و شرکت اکسون موبیل است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روز گذشته پس از حمله اسرائیل به نقاطی پر مجموعه پالایشگاهی پارس جنوبی هشدار تخلیه برای چندین تاسیسات نفتی در عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر، از جمله پالایشگاه سامرف، صادر کرده بود.
بهدنبال بسته شدن عملی تنگه هرمز از سوی ایران، بندر ینبع تنها مسیر صادرات نفت خام از کشورهای عربی خلیج فارس محسوب میشود.
این حمله پس از آن رخ میدهد که وزیر خارجه عربستان سعودی اعلام کرد کشورش در صورت تداوم حملات ایران، حق انجام اقدام نظامی را برای خود محفوظ میداند.
فیصل بن فرحان بامداد پنجشنبه با اشاره به حملات اخیر گفت دو پالایشگاه در ریاض هدف قرار گرفتهاند و در یکی از این حملات نیز سقوط بقایای موشک به زخمیشدن چهار نفر انجامیده است.
او با تاکید بر اینکه این حملات از پیش طراحی شده بودهاند، اعلام کرد «اندک اعتماد باقیمانده» به جمهوری اسلامی اکنون بهطور کامل از بین رفته است.
وزیر خارجه عربستان گفت پاسخ ریاض میتواند در حوزههای مختلف، از جمله گزینههای غیرسیاسی، باشد و در صورت لزوم، رهبری این کشور تصمیم مقتضی را اتخاذ خواهد کرد.
قطر از حمله دوباره به تاسیسات گازی خود خبر داد
شرکت دولتی انرژی قطر انرژی در بیانیهای اعلام کرد که چندین تاسیسات گاز طبیعی مایع(الانجی) در شهر صنعتی راس لفان بامداد روز پنجشنبه، ۲۸ اسفند، هدف حملات موشکی قرار گرفت. در این بیانیه آمده که بر اثر این حملات، آتشسوزی و خسارات گستردهای ایجاد شده است.
این حملات در ادامه حمله قبلی به شهر صنعتی راس لفان در روز چهارشنبه بود که خسارات شدیدی به یک واحد تبدیل گاز مایع وارد کرده بود.
قطر انرژی در بیانیهای اعلام کرد که تیمهای واکنش اضطراری بلافاصله برای مهار خسارات اعزام شدند و در نتیجه این حملات هیچگونه تلفات جانی گزارش نشده است. این حملات در شرایطی صورت گرفته که دونالد ترامپ هشدار صریحی در صورت تکرار حملات روز گذشته ایران به قطر صادر کرده بود.
وزیر خارجه عربستان سعودی: اندک اعتماد باقیمانده به ایران نیز اکنون از بین رفته است. عکس: Ludovic Marin/AFP/Getty Images
عربستان امکان پاسخ نظامی به حملات ایران را منتفی ندانست
عربستان که کشورش بارها در جنگ میان اسرائیل و آمریکا علیه جمهوری اسلامی هدف حملات ایران قرار گرفته پاسخ نظامی به این کشور را منتفی نمیداند. روز چهارشنبه ۱۸ مارس-۲۷ اسفند، عربستان بار دیگر از حملات نظامی ایران خبر داد.
فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی پس از دیدار با همتایان خود در نشستی که چهارشنبه جهت بررسی تنشهای جاری منطقه در ریاض برپا شد گفت: «ریاض این حق را برای خود محفوظ میداند که در صورت لزوم دست به اقدامات نظامی بزند.»
وزیر خارجه عربستان با اشاره به تحولات اخیر گفت، حملات ایران به کشورهای منطقه از پیش طراحی شده بود و «اندک اعتماد باقیمانده به این کشور نیز اکنون از بین رفته است.»
در پی حملات مکرر ایران به قطر این کشور وابستگان نظامی و امنیتی ایران را اخراج کرد
وزارت خارجه قطر در پی حملات مکرر ایران به این کشور، وابسته نظامی و وابسته امنیتی سفارت جمهوری اسلامی ایران و کارکنان این دو بخش را «عناصر نامطلوب» شناخت و اخطار داد که این افراد باید ظرف ۲۴ ساعت قطر را ترک کند.
این وزارتخانه طی بیانیهای اعلام کرد که این تصمیم را طی یادداشتی رسمی به اطلاع سفارت جمهوری اسلامی رسانده است. در این بیانیه، حملات مکرر ایران «تجاوز آشکار» و مغایر با قوانین بینالمللی خوانده و تأکید شده که این حملات حاکمیت و امنیت این کشور را نقض کرده است.
وزارت خارجه افزود، در صورت ادامه این روند قطر حق هر گونه اقدام لازم برای دفاع از امنیت و حاکمیت خود را در چارچوب قوانین بینالمللی محفوظ میداند و دست به اقدامات بیشتر خواهد زد.
مجلس جمهوری اسلامی ایران: برای عبور از تنگه هرمز به جمهوری اسلامی مالیات پرداخت شود
به اساس گزارش رسانههای داخلی ایران، مجلس این کشور طرحی را پیشنهاد کردهاست که بر اساس آن از کشتیهایی که از تنگۀ هرمز عبور میکنند، عوارض و مالیات دریافت شود.
خبرگزاری ایسنا به نقل از سمیه رفیعی، نماینده مجلس تهران، نوشت: «ما در مجلس در حال پیگیری طرحی هستیم که بر اساس آن، اگر تنگۀ هرمز بهعنوان مسیر امن برای ترانزیت و تامین امنیت انرژی و غذا مورد استفاده قرار گیرد، کشورها باید به جمهوری اسلامی عوارض و مالیات پرداخت کنند.»
ادامه حملات هوایی اسرائیل در لبنان
مناطق جنوب لبنان شب گذشته شاهد حملات شدید بود و جنگندههای اسرائیلی چندین شهر و روستا از جمله الخیام، «بنت جبیل» و دبین را هدف قرار دادند. همزمان، حملات توپخانهای نیز منطقه حانین را دربر گرفت.
منابع محلی میگویند بامداد پنجشنبه انفجاری بزرگ شهر الخیام را لرزاند و صدای آن در مناطق اطراف نیز شنیده شد. در همین حال، روند خروج ساکنان از جنوب لبنان بهسوی صیدا، بیروت و مناطق امن ادامه دارد. این جابهجایی پس از آن شدت گرفت که ارتش اسرائیل درباره هدف قرار دادن گذرگاههای رود لیطانی هشدار داد.
ارتش اسرائیل اعلام کرد در حملات اخیر 20 عضو «حزبالله» را کشته و عملیات علیه این گروه ادامه خواهد داشت.
وزارت بهداشت لبنان نیز اعلام کرد شمار کشتههای حملات اسرائیل از آغاز تشدید درگیریها به دستکم 968 نفر رسیده است. بنابه اعلام این وزارتخانه، 116 کودک و 40 نفر از کارکنان بخش درمان در میان کشتهها حضور دارند و بیش از دو هزار و 432 تن نیز زخمی شدهاند.
در بیروت نیز مقامهای لبنانی میگویند حملات هوایی دستکم 10 کشته برجا گذاشت و یک ساختمان 10 طبقه را ویران کرد.
ارتش اسرائیل، همچنین حملات به پلهای رود لیطانی را آغاز و اعلام کرده هدف از این اقدام جلوگیری از انتقال نیرو و سلاح حزبالله است. رسانههای رسمی لبنان گزارش دادهاند دستکم دو پل در این منطقه تخریب شده است.
نگرانیها درباره قطع ارتباط جنوب با سایر مناطق لبنان و فراهمشدن زمینه برای آغاز عملیات زمینی گسترده اسرائیل افزایش یافته است. در همین حال، ژان-نوئل بارو، وزیر خارجه فرانسه، پنجشنبه برای رایزنی درباره این بحران به لبنان سفر میکند.
صدای انفجارها در تلآویو
خبرنگار خبرگزاری فرانسه در محل گزارش داده که پس از هشدار دربارۀ موشکهای ایرانی، سه انفجار روز پنجشنبه در تلآویو شنیده شد.
ارتش اسرائیل نیز پیشتر اعلام کرده بود که «موشکهایی را که از ایران بهسوی خاک اسرائیل شلیک شدهاند شناسایی کرده است» و افزوده بود که سامانههای پدافند هوایی برای رهگیری آنها فعال شدهاند.
بر اساس دادههای منتشرشده از سوی ارتش اسرائیل، این حمله موشکی که مرکز اسرائیل را هدف قرار داده، ششمین حمله از نیمهشب تاکنون به خاک این کشور بوده است.
قیمت گاز اروپا پس از حملات به زیرساختهای انرژی تا ۳۵ درصد افزایش یافت
بر اساس دادههای بازار، قیمت گاز در اروپا روز پنجشنبه پس از حملات به زیرساختهای انرژی در خاورمیانه بهویژه حمله ایران به بزرگترین تأسیسات تولید گاز طبیعی مایع جهان در قطر تا ۳۵ درصد جهش کرد.
بر بنیاد این دادهها اندکی پس از آغاز معاملات در ساعت ۰۷:۰۰ به وقت جهانی ، قرارداد گاز TTF هلند که شاخص مرجع اروپا محسوب میشود، ۲۴٫۱۳ درصد افزایش یافت و به ۶۷٫۸۵ یورو به ازای هر مگاواتساعت رسید. قیمت گاز پیشتر نیز تا سطح ۳۵ درصد نیز بالا رفته بود.
حمله پهپادی موجب آتشسوزی در یک پالایشگاه نفت در کویت شد
شرکت نفت کویت اعلام کرده است که یکی از واحدهای عملیاتی پالایشگاه مینا الاحمدی(…) هدف یک حمله پهپادی قرار گرفته که موجب یک آتشسوزی محدود شده است.
به گزارش رسانههای دولتی کویت این حمله هیچ تلفات جانی در پی نداشته است.
ترامپ: «پارس جنوبی» را در صورت حمله دوباره ایران به تاسیسات گاز قطر نابود میکنیم
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، اعلام کرد اگر ایران بار دیگر تاسیسات گاز مایع قطر را هدف قرار دهد، واشینگتن میدان گازی «پارس جنوبی» را با «قدرتی بیسابقه» نابود خواهد کرد.
ترامپ پنجشنبه 28 اسفند با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» نوشت آمریکا از برنامه اسرائیل برای حمله به میدان گازی پارس جنوبی اطلاعی نداشته است.
ترامپ اضافه کرد اسرائیل حمله دیگری به این میدان گازی «مهم و ارزشمند» انجام نخواهد داد. او در ادامه هشدار داد اگر تهران تصمیم بگیرد بار دیگر تاسیسات گازی قطر را هدف قرار دهد، ایالات متحده کل تاسیسات پارس جنوبی را «با قدرتی که ایران پیش از این تجربه نکرده است» منهدم خواهد کرد.
تاسیسات مرتبط با میدان گازی پارس جنوبی در جنوب ایران، روز چهارشنبه در جریان حملات هوایی اسرائیل هدف قرار گرفت. این حمله نخستین اقدام اعلامشده علیه زیرساختهای انرژی ایران از زمان آغاز درگیریها در نهم اسفند بهشمار میرود.
جهش بهای نفت و گاز در پی حملات به پارس جنوبی
پس از حملات اسرائیل به بزرگترین تاسیسات گاز و یک مرکز نفتی در ایران، بهای نفت برنت با جهش چشمگیر ۲۰ درصدی نسبت به آغاز معاملات روز چهارشنبه به ۱۱۶ دلار در هر بشکه رسیده است و بهای گاز طبیعی با ۳۵ درصد جهش قیمتی روبه روست.
بعد از ظهر چهارشنبه ۲۷ اسفند ۱۴۰۴، بهای نفت خام برنت پس از آن که بخشی از میدان گازی پارس جنوبی، بزرگترین تاسیسات گازی ایران، و مجموعه نفتی عسلویه هدف حمله اسرائیل قرار گرفت در به ۱۱۰ دلار در هر بشکه رسید و در عرض کمتر از ۱۲ ساعت بیش از ۱۵ دلار جهش کرد.
افزایش قیمت نفت اما با پاسخ نظامی سپاه پاسداران ملتهبتر شد و تا لحظه تهیه این خبر به ۱۱۶ دلار در هر بشکه رسیده است.
همزمان، بهای شاخص نفتی آمریکا، وست تگزاس اینترمدیت(WTI)، نیز افزایش یافت و تا لحظه تهیه این خبر در سطح ۹۸ دلار برای هر بشکه معامله مششود.
قیمت گاز نیز در معاملات روز پنجشنبه افزایش قابل توجهی پیدا کرد به طوری که قیمت گاز اروپا با ۳۵ درصد افزایش، به ۷۴ یورو رسید.
پس از حمله اسرائیل به تاسیسات پارس جنوبی در ایران، سپاه پاسداران، در واکنش حملاتی را به پالایشگاههای چند کشور حاشیه خلیج فارس انجام داد که از جمله باعث خسارت گسترده در تاسیسات راس لفان در قطر، بزرگترین قطب گاز طبیعی مایع جهان، شد. این حملات نگرانیهای جدیدی را در مورد تامین انرژی در دنیا ایجاد کرده و به محرکی مضاعف برای جهش بهای انرژی در جهان تبدیل شده است.
این جهش نرخ در حالی رخ داد که روز گذشته، مجحموعهای از اخبار مثبت مربوط به افزایش تولید نفت از سوی عربستان و عراق، باعث تعدیل بهای نفت برنت تا بشکهای ۹۵ دلار شده بودند.
همچنین دولت ترامپ به طور رسمی معافیت ۶۰ روزه از قانون جونز را اعلام کرد؛ قانون دریایی یکصد سالهای که جابهجایی بار بین بنادر آمریکا را به کشتیهایی محدود میکند که در آمریکا ساخته و ثبت شدهاند، مالکیت آمریکایی دارند و خدمه آنها آمریکایی هستند.
با این حال، در برابر تنشهای فزاینده و حملات بیشتر به زیرساختهای نفتی، این تحولات که بالقوه میتوانستند از شدت بحران بکاهند، تاثیری در مهار قیمتها نداشتهاند.
بعد از جهش قیمت انرژی ، بازارهای سهام آسیایی در معاملات اوليه روز پنجشنبه هم با افت و ریزش مواجه شدند. شاخص کوسپی در کرهجنوبی ۳ درصد افت کرد، در حالی که شاخص نیکی ۲۲۵ در ژاپن ۲/۸ درصد کاهش يافت و شاخص اِیاساکس ۲۰۰ در استراليا نيز ۱/۶ درصد پايينتر معامله شد.
دولت امارات دستور تعطیلی ۳ مرکز ایرانی در این کشور را صادر کرد
براساس خبرهای منتشر شده، دولت امارات دستور داده مدارس ایرانی در این کشور تعطیل شوند. همچنین فعالیت بیمارستانی ایرانی دبی نیز متوقف می شود. علاوه بر این، باشگاه ایرانیان دبی هم با تصمیم مقامات اماراتی درهای خود را بست و دیگر فعالیتی نخواهد داشت.
بهعلاوه، دولت امارات به ایرانیانی که در این مراکز فعالیت دارند نیز هشدار داده تا به سرعت، خاک این کشور را ترک کنند. این اتفاق به دنبال آغاز جنگ و افزایش بی سابقه تنش میان ایران و امارات رخ داد.
خبرهای غیررسمی میگویند امارات سفارت خود در تهران را نیز تعطیل و سفیر و کادر دیپلماتیک را از ایران خارج کرده است. همچنین امارات صدور ویزای توریستی و کوتاهمدت را برای ایرانیها متوقف کرده است. ویزاهای صادر شده در گذشته را نیز تعلیق و لغو کرده است.
ایرانیها یکی از بزرگترین جوامع شهروندان خارجی مقیم امارات هستند. برآورد میشود حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار ایرانی در امارات زندگی میکنند. اکثر ایرانیها در شهر دبی زندگی میکنند.
امارات بعد از چین، بزرگترین شریک تجاری ایران است. امارات در منطقه بزرگترین محل واردات کالا به ایران است. تا قبل از جنگ، بسیاری از ایرانیان برای گردشگری و تجارت به امارات به ویژه دبی در رفت و آمد بودند. دبی امارات در کنار استانبول ترکیه ، دو مقصد اصلی سفرهای توریستی کوتاه مدت ایرانی ها بودند. بیشترین پروازهای خارجی ایران هم به مقصد این دو شهر انجام می شد. اما با آغاز جنگ و توقف کامل پروازها، سفرهای هوایی توریستی از ایران به دبی هم کامل متوقف شد.
مدارس ایرانی در امارات
پیش از این وزیر آموزش و پرورش ایران با اشاره به دستور دولت امارات برای توقف کار مدارس ایرانی در این کشور خواستار دخالت یونسکو شده بود به گفته این مقام ایرانی، حدود ۲۵۰۰ دانش آموز ایرانی در این مدارس تحصیل میکنند. هنوز مشخص نیست چند مدرسه ایرانی در دبی یا امارات فعالیت میکنند.
وزیر ایرانی گفته بود: «سازمان توسعه دانش و منابع انسانی دبی، تصمیم گرفته مجوزهای آموزشی تمامی مدارس ایرانی در این امارت را به حالت تعلیق درآورد.»
به گفته وزیر آموزشوپرورش، بر اساس اطلاعرسانی رسمی و در پی ارسال ایمیلها و برگزاری جلسات با مدیران مدارس، به مجتمعهای آموزشی ایرانی اعلام شده است که مجوز فعالیت آنها از تاریخ ۱۶ مارس ۲۰۲۶ لغو خواهد شد. سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در دبی با ارائه اعتراضات کتبی در این موضوع مداخله کرده، اما تصمیم مربوط به تعطیلی مدارس همچنان برقرار است.
وزیر آموزش و پرورش ایران گفته است: این تصمیم ناگهانی در شرایطی اتخاذ شده که حدود هفت ماه از سال تحصیلی گذشته و میتواند پیامدهای جدی برای دانشآموزان داشته باشد. این اقدام با حق بنیادین آموزش، بهویژه در شرایط بحران و بیثباتی در تعارض است. به گفته او، شمار قابل توجهی از دانشآموزان ایرانی نیز تسلط کافی به زبانهای غیر فارسی از جمله انگلیسی یا عربی ندارند و این مسئله میتواند ادامه تحصیل آنان در مدارس دیگر را با مشکل جدی مواجه کند.
بیمارستان ایرانی دبی
بیمارستان ایرانی دبی در سال ۱۹۷۲(۵۴ سال قبل) از سوی ایران در شهر دبی ساخته و افتتاح شد. این بیمارستان توسط پزشکان و کادر درمان ایرانی اداره میشود. بیمارستان ایرانی دبی، قدیمیترین مرکز درمانی این شهر است. بیمارستان توسط هلال احمر ایران اداره میشود. به نوشته منابع خبری، بیمارستان ایرانی دبی روز سه شنبه ۲۶ اسفند ۱۴۰۴، تعطیل شد.
باشگاه ایرانیان دبی
باشگاه ایرانیان دبی، مجموعه رفاهی، اقامتی و فرهنگی در دبی است که زیر نظر دولت ایران فعالیت و توسط جامعه ایرانیان دبی مدیریت میشود.
این باشگاه در سال ۱۹۹۰ میلادی توسط حاکم وقت دبی یعنی شیخ راشد بن سعید آل مکتوم به عنوان مکانی برای فعالیتهای فرهنگی ایرانیان افتتاح شد.
باشگاه ایرانیان شامل هتل ۲۲ اتاقه، رستوران ایرانی، امکانات ورزشی، سالن تئاتر و سالن اجتماعات برای رویدادهای فرهنگی است. این باشگاه دارای بخش فرهنگی است که برنامههای فرهنگی را برگزار میکند. بخش آموزشی کلاسهای زبان ارائه میدهد. همچنین کتابخانه با هزاران کتاب به زبانهای عربی، فارسی و انگلیسی وجود دارد.
پیام اروپا به ترامپ: وارد جنگ با ایران نمیشویم
کشورهای اروپایی آشکارا درخواست دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای پیوستن به جنگ علیه ایران را رد و تاکید کردهاند که این درگیری «جنگ آنها نیست.» رهبران اروپایی، شامل فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، و امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، ضمن ابراز نگرانی از تهدیدهای احتمالی ایران، نسبت به اهداف و راهبرد جنگ آمریکا و اسرائیل تردید جدی دارند، و اعلام کردهاند بدون مشورت قبلی وارد جنگ نخواهند شد.
به گزارش «رویترز»، آلمان به صراحت اعلام کرده در عملیات نظامی برای باز نگه داشتن تنگه هرمز مشارکت نخواهد کرد، در حالی که سایر کشورهای اروپایی نیز از ورود مستقیم به جنگ اجتناب کردهاند. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که روابط فراآتلانتیک از قبل بهدلیل اختلافات بر سر اوکراین، تعرفههای تجاری، و سیاستهای غیرقابل پیشبینی ترامپ تحت فشار قرار داشته است.
افکار عمومی اروپا بهطور گسترده مخالف جنگ است. نظرسنجیها نشان میدهد اکثریت مردم کشورهایی مثل بریتانیا، اسپانیا و آلمان با این جنگ مخالفند. حتی برخی جریانهای سیاسی که معمولاً به آمریکا نزدیکترند نیز مواضع خود را تعدیل کردهاند. دولت اسپانیا حملات علیه ایران را «غیرقانونی» خوانده و بر استقلال سیاست خارجی خود تأکید کرده است.
در عین حال، اروپا تلاش کرده بدون مشارکت در جنگ نقش مستقلی در مدیریت بحران ایفا کند؛ از جمله طرحهایی برای تأمین امنیت تنگه هرمز از طریق همکاریهای چندجانبه و بدون حضور مستقیم آمریکا ارائه کرده است. رهبران اروپایی همچنین از نبود شفافیت در اهداف جنگی آمریکا انتقاد کرده و نسبت به احتمال تغییر رژیم در ایران ابراز نگرانی کردهاند.
به گفته رویترز، اروپا در مجموع در حال اتخاذ رویکردی محتاطانه است: حفظ فاصله از جنگ، مدیریت پیامدهای آن، و در عین حال تلاش برای کنترل تنشها در شرایطی که رهبری غیرقابل پیشبینی آمریکا به یکی از چالشهای اصلی روابط غربی تبدیل شده است. این رویکرد اروپایی، نشاندهنده یک تغییر مهم در موازنه روابط غربی است؛ جایی که کشورهای اروپایی بیش از پیش تلاش میکنند استقلال راهبردی خود را حفظ کنند و صرفا در چارچوب تصمیمات واشینگتن عمل نکنند.
با وجود نگرانی از تضعیف اتحاد «ناتو» و فشارهای سیاسی و اقتصادی آمریکا، اروپا ترجیح داده ریسک فاصله گرفتن از واشینگتن را بپذیرد، اما وارد جنگی نشود که اهداف، مسیر، و پیامدهای آن برایش نامشخص است.
نگرانی سازمان ملل از وقوع فاجعه هستهای در جنگ خاورمیانه
سازمان ملل متحد و نهادهای وابسته به آن در حال آمادهسازی خود برای بدترین سناریوی ممکن در صورت تشدید جنگ در خاورمیانه هستند؛ سناریویی که شامل وقوع یک حادثه هستهای یا حتی استفاده از سلاحهای هستهای میشود.
به گزارش «دیلی میل»، سازمان جهانی بهداشت اعلام کرده پیامدهای حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران را بهدقت زیر نظر دارد و نسبت به خطرات احتمالی «هوشیار» است. مقامات این سازمان هشدار دادهاند که وقوع یک حادثه هستهای میتواند پیامدهایی داشته باشد که نهتنها منطقه، بلکه کل جهان را برای چندین دهه تحت تاثیر قرار دهد.
با وجود آنکه تاکنون نشانهای از نشت مواد رادیواکتیو گزارش نشده، آژانس بینالمللی انرژی اتمی تایید کرده که یک پرتابه به نیروگاه هستهای بوشهر اصابت کرده اما خسارتی وارد نکرده است. با این حال، این حادثه نگرانیها درباره امنیت تاسیسات هستهای در شرایط جنگی را افزایش داده، و مقامات بینالمللی خواستار خویشتنداری برای جلوگیری از وقوع فاجعه شدهاند.
همزمان، برخی مقامات و تحلیلگران از احتمال تشدید جنگ و حتی استفاده از سلاح هستهای ابراز نگرانی کردهاند. یکی از مشاوران نزدیک به دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، هشدار داده که اسرائیل ممکن است در مسیر تشدید درگیری به استفاده از سلاح هستهای فکر کند. ترامپ خود نیز از حمله به تأسیسات هستهای ایران دفاع کرده و مدعی شده که این اقدامات از وقوع «هولوکاست هستهای» جلوگیری کرده است.
در این میان، اطلاعات منتشرشده نشان میدهد ایران پس از حملات پیشین به بازسازی زیرساختهای هستهای خود ادامه داده، و همچنان به غنیسازی اورانیوم در سطوح بالا نزدیک به درجه تسلیحاتی پرداخته است. کارشناسان معتقدند اگرچه حملات اخیر تواناییهای هستهای ایران را محدود کرده، اما برنامه هستهای این کشور بهطور کامل از بین نرفته و همچنان یک عامل تنش و نگرانی در معادلات امنیتی منطقه است.
نگرانیها درباره پیامدهای انسانی چنین سناریویی نیز بهطور جدی مطرح شده است. تجربههای تاریخی مانند چرنوبیل در سال 1986 و حملات اتمی به هیروشیما و ناگازاکی در سال 1945 نشان میدهد که حتی یک حادثه هستهای محدود میتواند موجب مرگ و میر گسترده، افزایش بیماریهایی مانند سرطان، و اثرات روانی طولانیمدت بر نسلهای آینده شود.
به گفته دیلی میل، به همین دلیل نهادهای بینالمللی تاکید دارند که جلوگیری از هرگونه تشدید بیشتر درگیری در خاورمیانه نهتنها یک ضرورت امنیتی، بلکه یک الزام انسانی و بهداشتی در مقیاس جهانی است.
وبسایت «دیدبان ایران» روز پنجشنبه ۲۸ اسفند از افزایش قیمت بنزین عرضه شده توسط شرکتهای عرضهکننده سیار سوخت خبر داده است
در حالیکه سهمیه بنزین یارانهای در استانهای تهران و البرز از دو هفته پیش با کاهش روبهرو شده، قیمت بنزین سیار با افزایش نجومی روبهرو شده و تا ۲۰۰ هزار تومان در هر لیتر عرضه میشود.
بر اساس این گزارش پس از کاهش سهمیه بنزین یارانهای از ابتدای هفته گذشته تقاضا برای سوخت سیار افزایش پیدا کرده و «اگر نیاز به دریافت بنزین به صورت سیار داشته باشید با اعداد عجیب و غریبی مواجه میشوید.»
«دیدبان ایران» نوشته «در تماس با برخی از شرکتهای عرضهکننده بنزین به صورت سیار متوجه شدیم قیمتهای متفاوتی برای ۱۰ لیتر بنزین اعلام میشود.»
بهعنوان مثال یکی از شرکتها ۱۰ لیتر بنزین را در تهران به مبلغ ۲ میلیون تومان تحویل میدهد. به بیان دیگر هر لیتر بنزین سیار ۲۰۰ هزار تومان فروخته میشود.
این گزارش افزوده در ارزانترین حالت ممکن هم ۱۰ لیتر بنزین سیار با قیمت ۹۰۰ هزار تومان در شهر تهران عرضه میشود که در حقیقت هر لیتر ۹۰ هزار تومان فروخته میشود.
شامگاه شنبه ۱۶ اسفند، موجی از حملات به تاسیسات سوخت در استانهای تهران و البرز از سوی ارتش اسرائیل صورت گرفت. در این حملات انبار نفت شهران در شمال غرب تهران، انبار نفت شهرری، انبار نفت کوهک، انبار نفت اقدسیه(انبار نفت ارتش) در تهران و همچنین انبار نفت فردیس کرج شنبه شب هدف قرار گرفتند. سوخت مخازن هدف قرار گرفته نقش اساسی در تولید بنزین داشتهاند.
هدف قرار گرفتن زیرساختهای سوخت در استانهای البرز و تهران سبب کاهش سهمیه بنزین یارانهای از ۳۰ لیتر در هر روز به روزانه ۲۰ لیتر شد.
مقامات حکومتی پس از این حملات، بلافاصله سهمیه بنزین یارانهای را کاهش دادند اما مدعی شدند که این کاهش سهمیه تنها برای چند روز است و بهزودی رفع خواهد شد. با اینهمه نه تنها پس از بیش از ۱۰ روز همچنان سهمیهها به حالت عادی بازنگشته بلکه برخی گزارشهای میدانی از اختلال در توزیع سوخت در برخی جایگاهها حکایت دارد.
فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت، ۱۹ اسفند و سه روز پس از هدف قرار گرفتن مخازن سوخت گفته بود: «بعد از حملات به پالایشگاهها و انبارهای نفت، ظرف یک روز سوخت را سامان دادیم. همچنین به دنبال مدیریت بازار هستیم تا معیشت مردم دچار چالش نشود.»
رضا نواز، سخنگوی جایگاهداران بنزین نیز یک هفته پیش گفته بود که کمبودی برای توزیع سوخت وجود ندارد. او در عین حال از مردم خواست از تردد غیرضروری خودداری کرده و کسانی که نیاز واقعی به سوخت دارند به جایگاهها مراجعه کنند.
در حالیکه مقامات دولتی و صنفی مدعی نبود هیچ مشکلی در توزیع سوخت هستند، وبسایت «دیدبان ایران» نوشته «بهنظر میرسد نظارتی روی عرضه کنندگان بنزین سیار وجود ندارد و این شرکتها نیز به نوعی در حال سوءاستفاده از وضعیت موجود هستند.»
قطع اینترنت در شرایط جنگی به بیستمین روز خود رسید
نتبلاکس، نهاد مستقل نظارت بر شبکه اینترنت، اعلام کرد که قطع اینترنت در ایران وارد بیستمین روز خود شده و دسترسی به اینترنت بینالمللی برای عموم مردم، بیش از ۴۵۶ ساعت است که قطع شده است. به گفته این نهاد، این رویداد اکنون طولانیترین قطعی ثبتشده در تاریخ ایران محسوب میشود و از قطع اینترنت اعمالشده در جریان اعتراضات دیماه نیز فراتر رفته است.
در ادامه ارائه «دسترسی به اینترنت آزاد» یا ایجاد فهرست سفید، برخی از دانشگاههای کشور به اینترنت آزاد دسترسی پیدا کردند. احتمالا همین ارائه دسترسی به اینترنت در دانشگاههای کشور موجب شده بود که در ساعات پایانی شب گذشته، برخی از کاربران اینترنت در ایران بهصورت مقطعی به بعضی از پلتفرمها دسترسی پیدا کردند.
حمله آمریکا به ونزوئلا و بازداشت مادورو، بهانهای برای دستیابی به ذخایر نفتی این کشور بوده است
هشدار رییس جمهور کوبا نسبت به تلاش آمریکا برای تصرف این کشور
میگل دایاز-کانل، رییس جمهور کوبا به تهدیدهای دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده مبنی بر تصرف این کشور پاسخ داده و گفته است که اگر ایالات متحده تلاش کند کشور را تصرف کند، با «مقاومت تسلیمناپذیر» روبهرو خواهد شد.
اظهارات او در حالی مطرح میشود که کوبا با مجموعهای از مشکلات اقتصادی دستوپنجه نرم میکند که بخش زیادی از آنها ناشی از فشار ایالات متحده است؛ فشاری که تلاش میکند جریان ارز خارجی و نفت به این کشور را قطع کند.
او در اظهارات خود در شبکه ایکس، ایالات متحده را متهم کرد که «تقریبا هر روز» این کشور را به بهانه ضعیف بودن اقتصاد آن تهدید میکند. او همچنین واشنگتن را متهم کرد که بیش از شش دهه این کشور را تحت فشار قرار داده و تلاش کرده آن را منزوی کند.
رییس جمهور کوبا، همچنین اقدامات آمریکا علیه کوبا را «جنگ اقتصادی وحشیانهای» خواند «که بهعنوان مجازات جمعی علیه کل مردم اعمال میشود.»
دایاز-کانل در ادامه پیام خود نوشت: «در مواجهه با بدترین سناریو، یک چیز قطعی درباره کوبا وجود دارد: هر مهاجم خارجی با مقاومتی شکستناپذیر روبهرو خواهد شد.»
ایالات متحده درباره کوبا چه طرحی دارد؟
ترامپ پیش از این به خبرنگاران گفته بود که فکر میکند "افتخار تصرف کوبا" را خواهد داشت. رئیس جمهور آمریکا، همچنین گفته بود: «اینکه آن را آزاد کنم یا تصرف کنم، فکر میکنم میتوانم هر کاری که بخواهم با آن انجام دهم.»
ترامپ با اشاره به وضعیت اقتصادی ضعیف کوبا، گفته بود: «آنها در حال حاضر یک کشور بسیار ضعیف هستند. این یک کشور شکستخورده است. آنها پول ندارند، نفت ندارند، هیچچیز ندارند.»
او در موقعیت دیگری نیز اظهارات مشابهی را تکرار کرده و به خبرنگاران گفته بود: «کوبا در حال حاضر در وضعیت بسیار بدی است. و ما خیلی زود کاری در مورد کوبا انجام خواهیم داد.»
در همین راستا مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، گفته است که تصمیم کوبا که به تبعیدیهای این کشور اجازه میدهد در آن سرمایهگذاری کنند و مالک کسبوکار شوند، برای ایجاد اصلاحات بازار آزاد که دولت ترامپ خواستار آن است کافی نیست.
تهدیدهای دولت دوم ترامپ علیه کوبا در راستای برنامههایی است که برای تقویت سلطه واشنگتن در منطقه اعلام کرده است.
پس از حملات سال ۲۰۲۶ به ونزوئلا، که به دستگیری رئیسجمهور آن، نیکلاس مادورو، منجر شد، ترامپ اعلام کرد که «سلطه آمریکا در نیمکره غربی دیگر هرگز مورد تردید قرار نخواهد گرفت.»
حکومت کوبا در حال حاضر درگیر یکی از شدیدترین بحرانهای اقتصادی خود از زمان انقلاب این کشور به رهبری فیدل کاسترو در سال ۱۹۵۹ است. اقتصاد کوبا دههها بهوسیله تحریم تجاری ایالات متحده تضعیف شده، اما اقدامات اخیر آمریکا این وضعیت را بدتر کرده است.
کوبا بهتازگی موفق شده یک خاموشی بیش از ۲۹ ساعته در این کشور را پایان دهد. این نخستین مورد خاموشی از زمانی بود که ایالات متحده جریان نفت کوبا از ونزوئلا را قطع کرد.
ونزوئلا یکی از مهمترین متحدان هاوانا بود که برای مدت طولانی بهویژه در تامین نفت از این کشور حمایت میکرد. کوبا و ایالات متحده گفتوگوهایی را با هدف کاهش بحران آغاز کردهاند.
هیچیک از دو طرف جزئیاتی درباره مذاکرات جاری ارائه نکردهاند، اما ترامپ کوبا را بهعنوان کشوری توصیف کرده که بهشدت خواهان رسیدن به توافق است.
مردم کوبا زیر فشار طاقتفرسای محاصره نفتی ترامپ
دونالد ترامپ میخواهد با محاصره نفتی، رژیم حاکم بر کوبا را به زانو درآورد. این سیاست، مردم کوبا را با هفتهای سرشار از محرومیت مواجه کرده است. حمل و نقل عمومی از کار افتاده و مواد غذایی و دارو کمیاب شدهاند.
ترامپ، با این باور که حکومت کوبا از طریق محاصره نفتی سقوط خواهد کرد، سلاح محبوبش را به کار گرفته و حتی «شکنندگان» این محاصره را تهدید به اعمال تعرفههای تنبیهی کرده است.
در این میان، به گفته کانال اول تلویزیون آلمان، حزب کمونیست کوبا بار دیگر برای حفظ قدرت خود میجنگد و مردم کوبا برای گذران روزمره. مردم کوبا اکنون با ساعتهای طولانی بیبرقی مواجهاند، خیلی از اقلام مواد غذایی فقط با قیمتهای بالا و به دلار قابل دسترسی است و بنزین که یافت نمیشود هیچ، حتی حمل و نقل عمومی شهری هم تقریبا از کار افتاده است.
در پی این محاصره، کارکنان دولتی حداکثر چهار روز در هفته کار میکنند و فعالیت دانشگاهها و مدارس نیز با محدودیتهای شدید آموزشی دست به گریباناند. قطعیهای طولانیمدت برق و وضعیت اسفبار اقتصادی بر امنیت اجتماعی هم اثر گذاشته است.
کمبود شدید مواد غذایی و دارو
مردم کوبا مجبورند برای ابتداییترین نیازهای روزانه خود در صفهایی طولانی در برابر نانواییها، در بازار، در ادارهها و در مطب پزشکان به انتظار بایستند. کمبود شدید مواد غذایی و دارو بیداد میکند و قطعیهای طولانیمدت برق باعث رواج سوءتغذیه و بیماریهای مختلف شده است.
تورم بالا و دلاری شدن اقتصاد، قیمتها را بهشدت افزایش داده است. پزوی کوبا هم تقریباً بیارزش شده است. در چنین شرایطی، کالاهای اندکی که در بازارهای غیررسمی یافت میشوند، برای بسیاری از مردم غیرقابل پرداختاند.
به گفته کانال اول تلویزیون آلمان، کوباییها در مدرسه تاریخ کشورشان، با گذراندن بحران پشت بحران، ناگزیر طی دههها به استادان خلاقیت و انعطاف بدل شدهاند.
هواپیماها دیگر سوخترسانی نمیشوند
از نظر دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، دولت اقتدارگرای کوبا که تاکنون از هیچ بحرانی آسیب جدی ندیده است، این بار به زانو در خواهد آمد. به گفته او، حکومت کوبا بهویژه از طریق محاصره نفتی سقوط خواهد کرد. اما به گفته گزارشگر کانال تلویزیونی آلمان، آنچه که ترامپ آن را به زانو درآوردن این رژیم مینامد، مردم کوبا به «گرسنگی دادن» ترجمه میکنند.
اوضاع از زمانی بدتر شده که ونزوئلا و دیگر کشورها دیگر قادر به تحویل نفت به کوبا نیستند. سوختگیری مجدد برای هواپیماها دیگر، به دلیل کمبود سوخت، انجام نمیشود و بسیاری از پروازهای بینالمللی یا لغو شدهاند یا هواپیماها ناچارند برای سوختگیری ابتدا در جمهوری دومینیکن فرود بیایند. حتی اسقفهای کوبا نیز ناچار شدند سفر خود برای دیدار با پاپ را لغو کنند.
صنعت گردشگری که مدتها مهمترین منبع ارز خارجی کوبا بود، بهشدت آسیب دیده است. بسیاری از اقامتگاهها به دلیل عدم اطمینان از تأمین بنزین، برق و مواد غذایی تعطیل شدهاند و آخرین هواپیماها در حال خارج کردن آخرین گردشگران از کشور هستند. فعالان حوزه گردشگری از «فروپاشی» این صنعت خبر میدهند
تهدید ترامپ علیه «شکنندگان محاصره»
حدود ۸۰۰ تُن محموله کمکهای انسانی، مشتمل بر مواد غذایی اساسی، دارو و اقلام بهداشتی، از مکزیک، همسایهای با سنت روابط دوستانه با کوبا، به تازگی در بندر هاوانا تخلیه شده است.
با وجود چنین کمکهایی، خبری از نفت نیست. ترامپ در اینجا نیز سلاح محبوبش را به کار گرفته و «شکنندگان محاصره» را به اعمال تعرفههای تنبیهی تهدید کرده است.
مکزیک اما توان تحمل چنین تعرفههایی را ندارد. کلودیا شینباوم، رئیس جمهوری مکزیک، گفته است: «ما دوباره تلاشهای دیپلماتیک برای ازسرگیری ارسال نفت به کوبا را انجام میدهیم. اما طبعا نمیخواهیم تحریمهایی علیه مکزیک اعمال شود.»
امید آلمان به دیپلماسی
دولت آلمان در این میان، ضمن ابراز امیدواری نسبت به دیپلماسی، کمکهای بشردوستانه خود به کوبا را حفظ کرده است. یوزف هینترزهر، سخنگوی وزارت خارجه، میگوید: «خوب است که گفتوگوهایی میان آمریکا و کوبا اعلام شده و این احتمال وجود دارد که از این طریق به راهحلی سیاسی برای این وضعیت برسیم. ما از این امر استقبال میکنیم.»
در عین حال، با وجود اشارههایی مبهمی که اینجا و آنجا در مورد تماسهای دیپلماتیک میان آمریکا و کوبا وجود دارد، اما هیچ راهحال مشخصی تاکنون عنوان نشده است.
کارلوس فرناندس د کسیو، معاون وزیر خارجه کوبا، روز جمعه ۱۳ فوریه-۲۴ بهمن، با این جملات عملا روشن کرد که هیچ توافقی در چشمانداز دیده نمیشود: «در سطح بالا هیچ گفتوگویی میان دولت آمریکا و کوبا وجود ندارد. حتی نمیتوانم بگویم در سطح میانی هم گفتوگویی هست. ما پیامهایی با واشنگتن رد و بدل کردهایم، اما در حال حاضر هیچ گفتوگویی در جریان نیست.»
جنگ سوم خلیج فارس
جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران که در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ آغاز شد، از پیش با گسترش حضور نظامی ایالات متحده در منطقه همراه بود، امری که موجب غافلگیری پادشاهیهای خلیج فارس نشد. با این حال، با وجود تلاشهای دیپلماتیک برای جلوگیری از آن، شورای همکاری خلیج فارسGCC))، به ویژه عربستان سعودی، عمان و قطر، به تلخی با این واقعیت روبهرو شدند که نگرانیهای آنها از سوی متحد آمریکاییشان نادیده گرفته میشود. این وضعیت اضطراب آنها را بیش از پیش تشدید میکند، زیرا اکنون از تنها ماندن در مدیریت درازمدت عواقب این درگیری وحشت دارند. این تهاجم نظامی گسترده در درجه اول با تحریک اسرائیل آغاز شد که موفق به کشاندن دولت ترامپ در این جنگ گردید. واشنگتن به انجام یک بازی دوگانه عادت کرده بود، یعنی انجام مذاکرات و در نهایت ترجیح دادن گزینه نظامی. این الگو که در طول «جنگ دوازده روزه» در ژوئن ۲۰۲۵ آشکار گردید ، در درگیری کنونی نیز تکرار شد.
این سومین جنگ آمریکا در خلیج فارس با دو جنگ قبلی متفاوت است. جنگ اول، پس از حمله عراق به کویت در ۲ آگوست ۱۹۹۰ آغاز شد و بین ۱۷ ژانویه و ۲۷ فوریه ۱۹۹۱(تاریخ آزادسازی کویت) پایان یافت. جنگ دوم در ۲۰ مارس ۲۰۰۳ توسط دولت جورج دبلیو بوش آغاز شد، مداخلهای یکجانبه که خارج از چارچوب قانونی سازمان ملل، همانند درگیری فعلی انجام گرفت. اما این جنگ سوم کل منطقه را در بر گرفته است، از ایران تا عراق و اردن و کل شبه جزیره عربستان در قلب این رویارویی قرار دارد، جایی که حوثیها فعلا در کمین هستند. خاورمیانه نیز مستقیما درگیر شده است، با اسرائیل و لبنان، که پس از حملات موشکی حزبالله که با هدف انتقام ترور علی خامنهای، رهبر ایران، انجام شد، بار دیگر وارد جنگ شده است.
این درگیری جدید که بیشتر شبیه به جنگ عراق است، با این حال، میتواند پیامدهای عمیقتر داشته باشد، به ویژه در رابطه با تعریف مجدد معماری امنیت منطقهای. همه چیز نشان میدهد که تعادل استراتژیک خلیج فارس و به طور وسیعتر، کل خاورمیانه، میتواند عمیقا دگرگون شود.
استراتژی اسرائیل بخشی از یک استراتژی گستردهتر برای تجزیه کشور و تضعیف هرچه بیشتر دستگاه امنیتی جمهوری اسلامی ایران است، که در راستای استراتژی کلی آن برای تجزیه منطقه به منظور ایجاد هرج و مرج و در نتیجه اعمال بهتر برتری نظامی خود است.
فقدان یک جهتگیری استراتژیک از سوی دولت ترامپ، باعث نگرانی عمیقی در میان رهبران خلیج فارس شده است. این نگرانی اغلب بهطور غیرمستقیم، از طریق دانشگاهیان یا چهرههای تاثیرگذار در دنیای تجارت ابراز میشود. در امارات متحده عربی، نامه سرگشاده خلف احمد الحبتور، تاجر پرنفوذ، خطاب به رییس جمهور ترامپ، که در ۵ مارس منتشر شد، نمونه بارزی از آن را ارائه میدهد. در این متن، او واشنگتن را در مورد دلایلی که منجر به تبدیل منطقه به میدان جنگ شده است، زیر سئوال میبرد، بویژه از آنرو که کشورهای خلیج فارس در مورد عواقب هرج و مرجی که چنین جنگی به دنبال خواهد داشت، هشدار داده بودند.
ایران در مواجهه با این تهاجم، به سرعت با مجموعهای از حملات تلافیجویانه بسیار شدید، تاسیسات نظامی ایالات متحده در سراسر منطقه را هدف قرار داد. این حملات به پایگاههای واقع در اردن، عراق و به ویژه در کشورهای پادشاهی عضو شورای همکاری خلیج فارس انجام گرفت. تأسیسات فرماندهی ناوگان پنجم ایالات متحده مستقر در منامه، بحرین، خسارات قابل توجهی متحمل شد. در قطر، دو سیستم رادار پیشرفته در پایگاه هوایی العدید، که محل استقرار فرماندهی مرکزی ایالات متحده برای منطقه (CENTCOM) است، منهدم شد. این رادارها نقش مهمی در شناسایی پرتاب موشکها و هشدار به سیستمهای دفاع موشکی، به ویژه سامانههای تاد و پاتریوت دارند. پایگاههایی در کویت خسارات قابل توجهی متحمل شدند، جایی که ارتش ایالات متحده ذخایر تجهیزات خود را در کمپ عرفیجان، محل استقرار بخش فرماندهی زمینی CENTCOM، و پایگاه هوایی علی سالم، از پیش مستقر کرده است. پایگاه هوایی الظفره در ابوظبی نیز به همراه چندین تاسیسات ایالات متحده در کردستان عراق و اردن و همچنین پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در الخرج، واقع در حومه ریاض، هدف قرار گرفتند.
با این حال، وسعت و شدت حملات جمهوری اسلامی ایران باعث شوک واقعی در میان مردم و رهبران منطقه شده است. این حملات محدود به تاسیسات نظامی نبوده، بلکه زیرساختهای غیرنظامی، به ویژه در امارات متحده عربی را نیز هدف قرار داده است، کشوری که تاکنون بیشترین حملات را متحمل شده است. چندین مکان نمادین مورد اصابت قرار گرفتهاند: هتلهای لوکس، زیرساختهای جادهای و فرودگاهی -به ویژه فرودگاه بینالمللی دبی (DXB)و فرودگاه بینالمللی آل مکتوم- و همچنین تاسیسات بندری استراتژیک. این موارد شامل بندر جبل علی در دبی، یکی از مهمترین بنادر منطقه، بندر زاید، واقع در نزدیکی پایگاه نظامی مشترک فرانسه، و بندر خلیفه در ابوظبی است.
بر طبق مطالب منتشره در حساب توییتر X محقق یمنی، ابراهیم جلال، که مرتبا آمار حملات ایران به پادشاهیهای خلیج فارس را منتشر میکند، امارات متحده عربی هدف اصلی حملات پهپادی و موشکهای بالستیک ایران است. این جنگ باش دن بیشتری ادامه دارد و هنوز هیچ روزنهای برای پایاین دادن به ان وجود ندارد.
آمریکا اعزام نیروی بیشتر به خاورمیانه را بررسی میکند
|
به گفته یک مقام آمریکایی و سه منبع آگاه، دولت دونالد ترامپ در حال بررسی اعزام هزاران نیروی نظامی به خاورمیانه برای تقویت عملیات خود است؛ همزمان ارتش آمریکا در حال آمادهسازی برای گامهای احتمالی بعدی در کارزارش علیه ایران است.
این استقرار نیروها میتواند گزینههای بیشتری در اختیار ترامپ قرار دهد، در حالی که او در حال بررسی گسترش عملیات آمریکا است و جنگ با ایران وارد سومین هفته خود شده است.
به گفته منابع، این گزینهها شامل تامین عبور امن نفتکشها از تنگه هرمز است؛ مأموریتی که عمدتاً از طریق نیروهای هوایی و دریایی انجام خواهد شد. با این حال، چهار منبع، از جمله دو مقام آمریکایی، گفتند که تامین امنیت این تنگه میتواند مستلزم استقرار نیروهای آمریکایی در سواحل ایران نیز باشد.
رویترز برای امکان صحبت درباره برنامهریزیهای نظامی، به این منابع اجازه داده است که نامشان فاش نشود. به گفته سه منبع آگاه و سه مقام آمریکایی، دولت ترامپ همچنین گزینههایی را برای اعزام نیروهای زمینی به جزیره خارگ ایران -که مرکز ۹۰ درصد صادرات نفت این کشور است- مورد بحث قرار داده است. یکی از این مقامات گفت چنین عملیاتی بسیار پرریسک خواهد بود، زیرا ایران توانایی هدف قرار دادن این جزیره با موشکها و پهپادها را دارد.
ایالات متحده در ۱۳ مارس حملاتی را علیه اهداف نظامی در این جزیره انجام داد و ترامپ تهدید کرده است که زیرساختهای حیاتی نفتی آن را نیز هدف قرار دهد. با این حال، کارشناسان نظامی میگویند با توجه به نقش حیاتی این جزیره در اقتصاد ایران، کنترل آن احتمالا گزینهای بهتر از نابودیاش تلقی میشود.
هرگونه استفاده از نیروهای زمینی آمریکا -even در قالب ماموریتی محدود- میتواند برای ترامپ ریسک سیاسی قابلتوجهی به همراه داشته باشد، چرا که حمایت افکار عمومی آمریکا از این کارزار پایین است و خود ترامپ نیز در کارزار انتخاباتیاش وعده داده بود که کشور را از درگیر شدن در جنگهای جدید خاورمیانه دور نگه دارد.
یکی از منابع آگاه گفت مقامهای دولت ترامپ، همچنین احتمال اعزام نیرو برای تامین امنیت ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران را بررسی کردهاند.
این منابع معتقد نبودند که استقرار نیروهای زمینی در داخل ایران قریبالوقوع باشد، اما از ارائه جزئیات برنامهریزیهای عملیاتی آمریکا خودداری کردند. کارشناسان میگویند مأموریت تأمین امنیت ذخایر اورانیوم ایران -even برای نیروهای ویژه آمریکا- بسیار پیچیده و پرخطر خواهد بود.
یک مقام کاخ سفید که نخواست نامش فاش شود گفت: «در حال حاضر تصمیمی برای اعزام نیروهای زمینی گرفته نشده است، اما رئیسجمهور ترامپ عاقلانه همه گزینهها را روی میز نگه میدارد.» او افزود: «رییسجمهور بر دستیابی به تمام اهداف تعریفشده عملیات «خشم حماسی» متمرکز است: نابودی توان موشکهای بالستیک ایران، از بین بردن نیروی دریایی آن، اطمینان از اینکه نیروهای نیابتی تروریستیاش نتوانند منطقه را بیثبات کنند، و تضمین اینکه ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکند.»
پنتاگون از اظهار نظر در این باره خودداری کرد
این بحثها در حالی مطرح میشود که ارتش آمریکا، همچنان به حمله به نیروی دریایی ایران، ذخایر موشکی و پهپادی و صنایع دفاعی این کشور ادامه میدهد.
بر اساس یک گزارش اطلاعاتی منتشرشده از سوی فرماندهی مرکزی آمریکا در روز چهارشنبه -نهادی که بر حدود ۵۰ هزار نیروی آمریکایی در خاورمیانه نظارت دارد- ایالات متحده از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه بیش از ۷۸۰۰ حمله انجام داده و تاکنون بیش از ۱۲۰ شناور ایرانی را آسیب زده یا نابود کرده است.
تلفات آمریکا
ترامپ گفته است اهداف او فراتر از تضعیف توان نظامی ایران است و میتواند شامل تأمین عبور امن از تنگه هرمز و جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای نیز باشد.
نیروهای زمینی میتوانند گزینههای او برای تحقق این اهداف را گسترش دهند، اما ریسکهای قابلتوجهی نیز به همراه دارند. حتی بدون درگیری مستقیم در داخل ایران، تاکنون ۱۳ نیروی آمریکایی در این جنگ کشته شده و حدود ۲۰۰ نفر زخمی شدهاند، هرچند به گفته ارتش آمریکا، بیشتر این جراحات جزئی بوده است.
ترامپ سالها از روسایجمهور پیشین بهدلیل ورود به درگیریها انتقاد کرده و وعده داده بود ایالات متحده را از جنگهای خارجی دور نگه دارد. اما اخیراً او احتمال اعزام «نیروهای زمینی» به ایران را نیز رد نکرده است.
یک مقام ارشد کاخ سفید به رویترز گفت ترامپ گزینههای مختلفی برای بهدست آوردن مواد هستهای ایران دارد، اما هنوز تصمیمی در مورد نحوه اقدام نگرفته است. او گفت: «قطعا راههایی برای دستیابی به آن وجود دارد»، و افزود: «او هنوز تصمیمی نگرفته است.»
تولسی گبرد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، در شهادت کتبی خود به قانونگذاران در روز چهارشنبه اعلام کرد که برنامه غنیسازی هستهای ایران در پی حملات ماه ژوئن «بهطور کامل نابود شده» و ورودیهای تأسیسات زیرزمینی «با سیمان مدفون و مسدود شدهاند.»
به گفته منابع، بحثها درباره اعزام نیروهای تقویتی آمریکا فراتر از ورود یک گروه آماده آبی-خاکی در هفته آینده به خاورمیانه است؛ گروهی که شامل یک یگان اعزامی تفنگداران دریایی با بیش از ۲۰۰۰ نیرو خواهد بود.
با این حال، یکی از منابع اشاره کرد که ارتش آمریکا با تصمیم به اعزام ناو هواپیمابر «یواساس جرالد آر فورد» به یونان برای تعمیرات پس از وقوع آتشسوزی در این شناور، بخش قابلتوجهی از توان خود را از دست میدهد.
ترامپ همچنین در مورد اینکه آیا آمریکا باید امنیت تنگه هرمز را تامین کند یا نه، مواضع متغیری داشته است. او پس از آنکه ابتدا گفته بود نیروی دریایی آمریکا میتواند کشتیها را اسکورت کند، از سایر کشورها خواست در باز نگه داشتن این آبراه حیاتی کمک کنند. اما با توجه به استقبال اندک متحدان، ترامپ روز چهارشنبه حتی احتمال کنارهگیری را مطرح کرد. او در شبکه «تروث سوشال» نوشت: «کنجکاوم ببینم اگر آنچه از دولت تروریستی ایران باقی مانده را «کاملا از بین ببریم» و سپس بگذاریم کشورهایی که از این تنگه استفاده میکنند -نه ما- مسئول آن باشند، چه اتفاقی میافتد؟»
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا: جنگ آمریکا علیه ایران مبنای حقوق بینالملل ندارد
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز پنجشنبه 19 مارس، در حاشیه نشست سران اروپا در بروکسل گفت که آمریکا و اسرائیل نتوانستهاند توجیهی برای استفاده از زور علیه ایران ارائه دهند.
او پیش از ورود به نشست گفت: «ما نمیدانیم اهداف این جنگ چیست. همچنین، هیچ مبنای حقوقی بینالمللی برای آن وجود ندارد. اگر مسئله استفاده از زور باشد، دو حالت وجود دارد: یکی دفاع از خود، و دیگری بر اساس قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل؛ که در حال حاضر هیچکدام وجود ندارد.»
او افزود: «کشورهای عضو(اتحادیه اروپا) تمایلی برای ورود به این جنگ ندارند.»
کالاس گفت به همین دلیل، اتحادیه اروپا تمایلی به اعزام ماموریت نظامی برای بازگشایی تنگه هرمز ندارد، اما گفتوگوهایی با سازمان ملل برای یافتن راهحلی گستردهتر در جریان است. او گفت: «آنچه مهم است این است که برای همه ما در اتحادیه اروپا، پایان این جنگ را میخواهیم. ما قطعا آشوبی را که این جنگ در خاورمیانه ایجاد کرده میبینیم، و همچنین پیامدهایی که برای بقیه جهان دارد.» او بهطور ویژه به صادرات انرژی و کودهای شیمیایی اشاره کرد و افزود: «ما با شرکای خود در خلیج(فارس)، همچنین با مصر و اردن، در حال همکاری هستیم تا راهحلی پیدا کنیم که طرفها بتوانند این جنگ را پایان دهند.»
مسئول سیاست خارجی اروپا، همچنین گفت: «واقعا زمان آن است که حمایت خود را از اوکراین نشان دهیم، زیرا جنگ در خاورمیانه با جنگ در اوکراین مرتبط است.» او افزود: «متاسفانه روسیه از جنگ در خاورمیانه سود میبرد. بنابراین، پایان دادن به این جنگ(در ایران) به همان اندازه مهم است تا این که برای اوکراین هم راهحلی به دست آید که مستلزم تسلیم کامل در برابر روسیه نباشد.»
خانم کالاس، همچنین اعدام یک شهروند سوئدی توسط ایران در روز چهارشنبه را محکوم کرد؛ اقدامی که اندکی پس از گفتوگوی او با وزیر امور خارجه ایران انجام شد. او گفت که از پیش در جریان این اعدام قرار نگرفته بود و بنابراین نتوانست این موضوع را در تماس تلفنی مطرح کند.
صدر اعظم اتریش: اروپا با تهدید وارد جنگ با ایران نمیشود
کریستین استوکر، صدراعظم اتریش گفت اروپا با «تهدید و فشار» به کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران کشانده نخواهد شد.
او روز پنجشنبه در حاشیه نشست رهبران اتحادیه اروپا در بروکسل گفت: «اروپا و اتریش نیز اجازه نمیدهند که مورد تهدید و باجخواهی قرار بگیرند.» استوکر افزود: «در هر صورت مداخله در تنگه هرمز برای اتریش بهعنوان گزینه مطرح نیست.» او همچنین خواستار تثبیت عرضه و قیمت انرژی در پی ادامه انسداد تنگه هرمز شد.
سه نفر از معترضان دیماه به اتهام «قتل عوامل فراجا» اعدام شدند
خبرگزاری میزان وابسته به قوهقضاییه جمهوری اسلامی ایران، خبر از اعلام سه نفر از دستگیرشدگان اعتراضات دیماه به اتهام «قتل عوامل فراجا» داده است. به گفته میزان مهدی قاسمی، صالح محمدی و سعید داودی «به دلیل قتل و اقدام عملیاتی به نفع رژیم صهیونیستی و آمریکا» و «پس از طی مراحل قانونی در استان با حضور وکلای مدافع و تایید دیوان عالی کشور و استیذان صورت گرفته با حضور جمعی از مردم قم اجرا شد.»
خبرگزاری قوه قضاییه ادعا کرده این افراد «به دلیل مشارکت در قتل» محمد قاسمی هماپور و عباس اسدی «از ماموران فراجا» در جریان اعتراضات ۱۸ دی امسال «با استفاده از انواع سلاح سرد در ۲ منطقه چهارراه نکویی و میدان نبوت بهطور جداگانه» ماموران پلیس را کشتهاند و در دادگاه به محاربه محکوم شدهاند.
دستگاه قضایی ایران، ادعا کرده که «رسیدگی قانونی به پرونده این محکومان و بررسی مستندات قاطع به سرعت و بهطور دقیق آغاز و مراحل قانونی آن با حضور وکلای تعیینی و تسخیری در استان(قم) انجام و پس از تایید دیوان عالی کشور و استیذان صورت گرفته» است.
خبرگزاری میزان نوشته: «محاربه از طریق کشیدن سلاح سرد در تجمعات غیرقانونی و اغتشاشات منتهی به قتل و شهادت عوامل نیروی انتظامی، اقدام عملیاتی برای رژیم صهیونیستی و دولت متخاصم ایالت متحده آمریکا و عوامل وابسته به آنان، تحریک مردم به جنگ و کشتار به قصد برهم زدن امنیت کشور، از مهمترین جرایم این افراد بوده است.»
فعالان حقوق بشر و وکلای دادگستری، همواره روند دادرسی دستگیرشدگان در اعتراضات ایران و صدور حکم براساس اعترافاتی که مشخص نیست در چه شرایطی اخذ شده را زیر سئوال بده و خواستار روند قضایی شفاف و علنی برای دستگیرشدگان هستند.
عفو بینالملل و دیدهبان حقوق بشر در شهریور گزارش کردند که حکومت ایران پس از جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل «به بهانه امنیت ملی» دست به «سرکوبهای وحشتناک» زده است.
نیروهای امنیتی در نقطهای در تهران
بازداشتهای گسترده شهروندان در ایران در میانه جنگ ادامه دارد
گزارشها از ایران حاکی است در بحبوحه جنگ و اجرای احکام اعدام شماری از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی همچنان به بازداشت شهروندان و برخی فعالان مدنی در مناطق مختلف ایران مشغولاند.
علاوه بر خبرگزاریهای حکومتی که تقریبا هر روزه از بازداشت شماری از شهروندان به اتهامات گوناگونی همچون «همکاری با دشمن» خبر میدهند، رسانههای حقوق بشری نیز گزارشهای متعددی در این زمینه منتشر کردهاند.
گزارشهای حقوق بشری در این زمینه در شرایطی منتشر میشود که قطع اینترنت در ایران وارد بیستمین روز شده و بهجز تعداد معدودی، عموم شهروندان از دسترسی به اینترنت محروماند و امکان اطلاعرسانی بسیار محدود شده است.
این شرایط روند انتشار اخبار در زمینه بازداشتشدگان و راستیآزمایی گزارشها در این زمینه را برای فعالان حقوق بشر بسیار دشوار کرده است.
بازداشتهای اخیر در حالی صورت میگیرد که جمهوری اسلامی پس از اعتراضات دیماه سال جاری نیز، علاوه بر کشتار هزاران معترض در سراسر کشور، هزاران نفر را بازداشت کرده که به دلیل قطع اینترنت و شرایط امنیتی حاکم بر کشور، اطلاع ات چندانی از پروندههای آنها در دست نیست.
برخی وبسایتهای حقوق بشری و فعالان رسانهای در شبکههای اجتماعی گزارشهایی حاوی اسامی برخی چهرههای شناختهشده و کمتر شناختهشده شامل فعالان سیاسیمدنی، اهالی رسانه، خانوادههای دادخواه، اقلیتهای ملی و مذهبی، دانشجویان و حتی کادر درمان منتشر کردهاند.
مژگان ایلانلو مستندساز که به همراه همسر و دخترش بازداشت شد و امیر شهیدی پدر مهرشاد شهیدی از کشتهشدگان اعتراضات «زن زندگی آزادی» از شناختهترین چهرههایی هستند که این روزها خبر بازداشت آنها منتشر میشود.
حسین رزاق، فعال سیاسی مقیم آلمان، هم از بازداشت برادر خود خبر داده و بهروز چمنآرا، پژوهشگر ایرانشناسی در فرانکفورت، نیز خبر بازداشت خواهر و برادر خود در ایران را تایید کرده است.
با این حال گزارشها حاکی از بازداشت صدها نفر از شهروندان عادی و گمنام به اتهامات مختلف است.
وزارت اطلاعات روز پنجشنبه ۲۸ اسفند اعلام کرد ۹۷ نفر که آنها را «سربازان اسرائیل» نامیده، شناسایی و بازداشت کرده و مدعی کشف «انواع سلاح سرد» از محلهای اقامت آنها شده است.
این بیانیه بازداشتشدگان را «عناصر وطنفروش» نامیده که بهادعای وزارت اطلاعات، «با هدایت دشمن آمریکایی-صهیونی اقدام به شبکهسازی و ایجاد آمادگی برای آشوبهای خیابانی و اقدامات خشن و کشتهسازی به ویژه برای روزهای آخر سال نموده بودند.»
وزارت اطلاعات هیچ جزئیاتی از اسامی بازداشتشدگان و محل بازداشتها ارائه نداده است.
رسانههای حکومتی روز چهارشنبه ۲۷ اسفند نیز از بازداشت شمار زیادی از شهروندان در ۲۶ استان کشور خبر دادند. همان روز وبسایت حقوق بشری هرانا هم تعداد بازداشتشدگان در موج جدید بازداشتها را دستکم ۲۲۰ تن ذکر کرد.
این بازداشتها بعد از آن صورت گرفت که شماری از مقامهای جمهوری اسلامی از جمله احمدرضا رادان، فرمانده کل نیروی انتظامی، در مورد حضور خیابانی معترضان در خیابانها با فراخوان تهدید کرده بودند که با آنها همچون «عوامل دشمن» برخورد میشود.
خبرگزاریهای نزدیک به سپاه چهارشنبه ۲۷ اسفند در خبرهای جداگانه از بازداشت ۲۱ شهروند به اتهام «ارسال اطلاعات و تصاویر» به شبکههای فارسی زبان و نیز به نقل از سپاه استان البرز، از بازداشت ۷۵ تن از شهروندان خبر دادند.
فارس و تسنیم مدعی شدند بازداشتشدگان «تصاویر لحظه اصابت به اماکن حساس» را برای «شبکههای معاند و تروریستی» ارسال میکردند.
این در حالی است که خبرگزاری مهر بهنقل از یک وکیل دادگستری نوشته است اصل عکسبرداری در فضای عمومی لزوما جرم محسوب نمیشود، اما «زمانی که عکس یا فیلم از محلهای حساس مانند ایست بازرسیها، مراکز نظامی یا محل استقرار نیروهای امنیتی تهیه و با هدف انتقال اطلاعات به رسانههای معاند یا ایجاد اخلال در امنیت کشور منتشر یا ارسال شود، موضوع میتواند عنوان مجرمانه پیدا کند.»
مرکز «بررسی جرائم سازمانیافته» سپاه پاسداران در اطلاعیهای اعلام کرده که «هرگونه ارسال تصویر یا خبر برایرسانههای معاند و مرتبط» با اسرائیل، «جرم تلقی شده و با مجرمین برخورد قطعی خواهد شد.»
قوه قضاییه نیز به ضابطان قضایی دستور داده برای افرادی که به نحوی از انحاء اقدام به تهیه تصاویر محل اصابت حملات آمریکا و اسرائیل یا ارسال آن به رسانههای «معاند و بیگانه یا انتشار آنها اقدام نمایند، شناسایی و برای آنها پرونده قضایی» تشکیل دهند.
پس از این هشدارها بود که احمدرضا رادان فرمانده نیروی انتظامی جمهوری اسلامی روز ۲۴ اسفند ۱۴۰۴، اعلام کرد که نیروهای انتظامی ۵۰۰ نفر را به اتهام ارسال اطلاعات برای «دشمن» یا رسانههای خارج از کشور بازداشت کردهاند.
یک روز پیش از آن نیز رسانههای حکومتی به نقل از دادستان مرکز استان آذربایجان غربی از بازداشت دستکم ۲۰ نفر در ارتباط با آنچه «شبکههای مرتبط با اسرائیل» خوانده شد خبر دادند.
علاوه بر گزارشهای رسمی، پایگاه حقوق بشری هرانا مستقر در واشینگتن که از زمان آغاز جنگ بهطور روزانه گزارشهایی درباره شمار کشتهشدگان نظامی و غیرنظامی منتشر میکند، گزارشهای جداگانه بسیاری از بازداشتشدگان در شهرهای مختلف ایران منتشر کرده است.
گزارشهای متعددی نیز از ارسال پیامکهای تهدیدآمیز به شهروندان منتشر شده که بهدلیل فعالیت در فضای مجازی یا انتشار اطلاعات درباره وضعیت کشور در شرایط جنگی، به «همکاری با دشمن» متهم و تهدید به بازداشت شدهاند.
همزمان گزارشهای نگرانکنندهای نیز از وضعیت بحرانی زندانها در مناطق مختلف کشور منتشر میشود.
آمار کشتهشدگان در ایران و کشورهای منطقه در سه هفته نخست جنگ
در بیستمین روز جنگی که با حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند آغاز شد، گزارشها از افزایش شمار کشتهها در ایران و دیگر کشورهای خاورمیانه به چندین هزار نفر حکایت دارد.
علاوه بر سه کشور اصلی درگیر در این جنگ، بسیاری از کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز، به همراه لبنان و عراق، بهسرعت درگیر این جنگ شدهاند.
جمهوری اسلامی ایران، به تلافی حملات مشترک آمریکا و اسرائیل، به اسرائیل موشک پرتاب میکند و بیشتر کشورهای حاشیه خلیج فارس را نیز به بهانه حضور پایگاههای آمریکایی در این کشورها با موشک یا پهپاد مورد هدف قرار داده است.
آمار دقیقی از تلفات جنگ تا بیستمین روز آن یعنی ۲۸ اسفند در دست نیست، اما بر اساس گزارش رویترز و دیگر منابع فعلا میتوان اطلاعات زیر را منتشر کرد با این توضیح که رادیو فردا مستقلا قادر به تایید جزئیات این آمارها نیست.
ایران
پایگاه حقوق بشری هرانا مستقر در آمریکا مجموع شمار کشتهشدگان تا روز ۲۷ اسفند را سه هزار ۱۳۴ نفر اعلام کرد. هرانا میگوید دستکم یک هزار و ۳۶۹ نفر از جانباختگان غیرنظامی بودهاند از جمله ۲۰۷ کودک شامل دستکم ۱۰۸ کودک دانشآموز مدرسه «شجره طیبه» که در حمله آمریکا به میناب در روز نخست جنگ هدف قرار گرفت.
هرانا میگوید دادههای خود را از گزارشهای میدانی، منابع محلی، منابع پزشکی و امدادی، شبکههای جامعه مدنی، منابع متنباز و بیانیههای رسمی جمعآوری میکند.
رسانههای داخل ایران آماری را از تلفات انسانی جنگ بهنقل از وزارت بهداشت اعلام میکنند اما این آمار حاوی شمار کل کشتهشدگان و تفکیک کلی غیرنظامیان از نظامیان نیست.
با این حال هفته گذشته برخی رسانههای حکومتی شمار کشتهها را یک هزار و ۲۷۰ نفر اعلام کردند و نماینده ایران در سازمان ملل نیز در ۱۶ اسفند گفت دستکم یک هزار ۳۳۲ نفر از آغاز جنگ کشته شدهاند. درباره این اختلاف آماری توضیحی ارائه نشده است.
اسرائیل
در اسرائیل، بر اساس اعلام خدمات اورژانس، ۱۵ غیرنظامی کشته شدهاند، از جمله ۹ نفر در حمله موشکی ایران به بیتشمش در نزدیکی اورشلیم در روز دوم جنگ، دهم اسفند.
ارتش اسرائیل، همچنین اعلام کرده دو سرباز این کشور در جنوب لبنان کشته شدهاند. افزون بر این، سه زن فلسطینی نیز در حمله موشکی ایران به کرانهٔ باختری اشغالی جان باختهاند.
آمریکا
ارتش ایالات متحده اعلام کرده است که ۱۳ نیروی نظامی این کشور کشته شدهاند؛ شش نفر پس از سقوط یک هواپیمای سوخترسان نظامی بر فراز عراق جان باختند و هفت نفر دیگر نیز در جریان عملیات علیه ایران کشته شدهاند.
لبنان
در لبنان، مقامهای این کشور اعلام کردهاند که از ۱۱ اسفند تاکنون دستکم ۹۶۸ نفر در حملات اسرائیل کشته شدهاند. سازمان جهانی بهداشت نیز گفته است بیش از ۱۰۰ نفر از کشتهشدگان کودک بودهاند.
عراق
در عراق، مقامها از کشتهشدن دستکم ۶۰ نفر خبر دادهاند که بیشتر آنها اعضای حشد الشعبی، گروههای نظامی تحت حمایت جمهوری اسلامی، بودهاند.
همچنین بهگفته مقامهای امنیتی عراق، یک عضو خارجی خدمه در حمله به نفتکشها در نزدیکی یک بندر عراقی کشته شده است.غصب
امارات متحده عربی
در امارات متحده عربی، وزارت دفاع این کشور اعلام کرده است که هشت نفر در حملات ایران کشته شدهاند؛ دو سرباز ارتش و شش غیرنظامی با ملیتهای فلسطینی، پاکستانی، نپالی و بنگلادشی.
کویت
در کویت، مقامها از کشتهشدن شش نفر خبر دادهاند، از جمله دو غیرنظامی در حملات ایران، دو افسر وزارت کشور و دو سرباز ارتش.
سوریه
در سوریه، خبرگزاری دولتی سانا گزارش داده است که چهار نفر در پی اصابت یک موشک ایرانی به ساختمانی در شهر سویدا در جنوب این کشور در ۹ اسفند کشته شدند.
عمان
در عمان، دو نفر در حمله پهپادی به یک منطقه صنعتی در استان صحار کشته شدند که نخستین تلفات در داخل این کشور به شمار میرود؛ کشوری که میزبان مذاکرات میانجیگرانه میان آمریکا و ایران بوده است.
همچنین مدیر یک کشتی اعلام کرده است که پیشتر یک نفر در اثر اصابت یک پرتابه به یک نفتکش در نزدیکی سواحل مسقط جان باخته بود.
عربستان سعودی
در عربستان سعودی، دو نفر در پی سقوط یک پرتابه در یک منطقه مسکونی در شهر الخرج در جنوب شرق ریاض کشته شدند.
بحرین
در بحرین، بهگفته وزارت کشور، دو نفر در دو حمله جداگانه ایران کشته شدند که جدیدترین آنها یک ساختمان مسکونی در پایتخت، منامه، را هدف قرار داده است.
همچنین در شمال عراق، یک سرباز فرانسوی در پی حمله پهپادی کشته و شش نفر دیگر زخمی شدهاند که گزارش شده در ماموریت آموزشهای ضدتروریسم بودند.
این آمارها در حالی منتشر میشود که بهدلیل ادامه درگیریها، محدودیت دسترسی به مناطق آسیبدیده و تفاوت منابع، ارائه برآورد دقیق از شمار کشتهشدگان و قربانیان همچنان با دشواری روبهرو است.
اروپا و ژاپن به تامین امنیت تنگه هرمز کمک میکنند
|
اندرو میلز و تیمور اظهری / خبرگزاری رویترز / ۱۹ مارس ۲۰۲۶
قدرتهای اروپایی و ژاپن روز پنجشنبه اعلام کردند که برای تثبیت بازارهای انرژی اقدام خواهند کرد و در «تلاشهای مناسب» برای بازگشایی گلوگاه حیاتی انرژی در خلیج فارس مشارکت میکنند؛ اقدامی که پس از حملات متقابل به تاسیسات انرژی و در پی آن تشدید چشمگیر جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران مطرح شده است.
کشورها در تلاشاند تا پیامدهای افزایش شدید قیمت انرژی را مهار کنند؛ این در حالی است که قطر از «خسارات گسترده» ناشی از حملات موشکی ایران به شهر صنعتی رأس لفان خبر داده است. این حملات در پاسخ به بمباران میدان بزرگ گازی ایران توسط اسرائیل صورت گرفت. مجتمع رأس لفان حدود یکپنجم گاز طبیعی مایعشده(LNG) جهان را فرآوری میکند.
بندر اصلی عربستان سعودی در دریای سرخ -جایی که این کشور توانسته بود بخشی از صادرات خود را برای دور زدن بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران منحرف کند- نیز هدف حمله قرار گرفت.
این حملات نشان داد که ایران همچنان توانایی تحمیل هزینههای سنگین به کارزار آمریکا و اسرائیل را دارد و همچنین محدودیت سامانههای پدافند هوایی در حفاظت از مهمترین و راهبردیترین داراییهای انرژی در خلیج فارس را برجسته کرد.
متحدان آمریکا با تشدید بحران انرژی پیشنهاد کمک میدهند
در حالی که با گذشت نزدیک به سه هفته از آغاز جنگ، هیچ نشانهای از پایان آن دیده نمیشود و خطر وقوع «شوک نفتی» جهانی روزبهروز افزایش مییابد، بریتانیا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، هلند و ژاپن در بیانیهای مشترک اعلام کردند که «آمادگی دارند در تلاشهای مناسب برای تضمین عبور امن از تنگه(هرمز) مشارکت کنند.»
آنها همچنین وعده دادند «گامهای دیگری برای تثبیت بازارهای انرژی، از جمله همکاری با برخی کشورهای تولیدکننده برای افزایش تولید» بردارند.
این بیانیه جزئیات بیشتری ارائه نکرد، اما نشاندهنده تغییر قابل توجهی پس از هفتهها مقاومت متحدان اصلی آمریکا در برابر درخواستهای دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، برای مشارکت در تأمین امنیت تنگه هرمز است؛ مداخله در جنگی با اهداف نامشخص که آنها نقشی در آغاز آن نداشته و کنترل اندکی بر آن دارند.
بهویژه بمباران میدان گازی پارس جنوبی ایران توسط اسرائیل -که ترامپ گفت آمریکا از آن اطلاعی نداشته- نشاندهنده شکافهایی در هماهنگی راهبرد و اهداف جنگی میان طرفهای اصلی درگیر است.
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، روز پنجشنبه در یک نشست خبری اعلام کرد اهداف آمریکا در این جنگ «بدون تغییر، دقیق و مطابق برنامه» است.
اما تولسی گبرد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، به کمیته اطلاعات مجلس نمایندگان گفت که اهداف آمریکا و اسرائیل متفاوت است: «...دولت اسرائیل بر از کار انداختن رهبری ایران تمرکز داشته است. رئیسجمهور اعلام کرده که اهداف او نابودی توانایی پرتاب موشکهای بالستیک ایران، ظرفیت تولید این موشکها و نیروی دریایی این کشور است.»
قطر یکششم صادرات گاز خود را از دست داد
مدیرعامل قطرانرژی به رویترز گفت حملات ایران باعث از کار افتادن یکششم ظرفیت صادرات LNG قطر شده است؛ ظرفیتی به ارزش سالانه ۲۰ میلیارد دلار. به گفته او، تعمیرات بین سه تا پنج سال زمان خواهد برد.
بهای نفت برنت تا ساعت ۱۴:۳۰ به وقت گرینویچ حدود ۴.۵ درصد افزایش یافت و به ۱۱۲ دلار رسید؛ این در حالی است که پیش از انتشار بیانیه مشترک، افزایش آن به ۱۰ درصد نیز رسیده بود. قیمت کوتاهمدت گاز در اروپا بیش از ۱۵ درصد رشد کرد و از زمان آغاز جنگ تاکنون بیش از ۶۰ درصد افزایش یافته است.
شاخصهای بورس ژاپن و کره جنوبی حدود ۳ درصد کاهش یافتند، در حالی که شاخص سراسری اروپا ۲.۳ درصد افت کرد و به پایینترین سطح خود در بیش از سه ماه اخیر رسید. در والاستریت نیز شاخص داوجونز حدود ۱ درصد کاهش داشت.
نگرانیها از تداوم فشارهای تورمی باعث شد هم بانک مرکزی اروپا و هم بانک مرکزی انگلستان نرخ بهره را بدون تغییر نگه دارند. سرمایهگذارانی که پیشتر انتظار کاهش نرخها را داشتند، اکنون احتمال افزایش آنها تا پایان سال را در نظر گرفتهاند. بانک مرکزی اروپا اکنون نرخ تورم سال ۲۰۲۶ را ۲.۶ درصد پیشبینی میکند؛ بالاتر از برآورد ۱.۹ درصدی در دسامبر.
در نشست سران اتحادیه اروپا در بروکسل، رهبران این اتحادیه به دنبال راههایی برای جبران افزایش هزینه انرژی برای صنایع و مصرفکنندگانی بودند که پیشتر نیز با افزایش هزینههای زندگی دستوپنجه نرم میکردند.
گسترش حملات در منطقه
حملات ایران از روز چهارشنبه همچنین امارات متحده عربی را مجبور به تعطیلی تاسیسات گازی حبشان کرد و موجب آتشسوزی در دو پالایشگاه نفتی کویت شد.
در تحولی مهم، عربستان سعودی یک موشک بالستیک را که به سمت شهر بندری ینبع -تنها مسیر صادرات نفت خام این کشور پس از بسته شدن عملی تنگه هرمز توسط ایران- در حرکت بود، رهگیری کرد. تنگه هرمز مسیری است که معمولا حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایعشده جهان از آن عبور میکند.
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند حملهای از سوی ایران به تاسیسات نفتی در بندر حیفا خساراتی وارد کرده اما تلفات جانی نداشته است.
ارتش جمهوری اسلامی ایران، اعلام کرد حملات به زیرساختهای انرژی این کشور «مرحله جدیدی از جنگ» را رقم زده و در این چارچوب، تأسیسات انرژی مرتبط با آمریکا هدف قرار گرفتهاند.
ابراهیم ذوالفقاری، سخنگوی نظامی ایران، به نقل از رسانههای دولتی هشدار داد: «اگر حملات(به تاسیسات انرژی ایران) تکرار شود، حملات بیشتر به زیرساختهای انرژی شما و متحدانتان تا نابودی کامل آنها ادامه خواهد یافت.»
ترامپ: اسرائیل بهتنهایی به میدان گازی حمله کرد
ترامپ که بهدلیل افزایش قیمت سوخت در میان رأیدهندگان اصلی خود تحت فشار سیاسی قرار دارد، گفت واشینگتن از پیش از حمله اسرائیل به میدان گازی ایران اطلاعی نداشته و قطر -که میزبان بزرگترین پایگاه هوایی آمریکا در خلیج فارس است- نیز در آن دخیل نبوده است.
او افزود ایران «بهطور ناعادلانه و بیدلیل» به تاسیسات LNG قطر حمله کرده و هشدار داد اگر این اقدام تکرار شود، آمریکا «با یا بدون کمک یا رضایت اسرائیل، کل میدان گازی پارس جنوبی را بهشدت منهدم خواهد کرد.»
با این حال، سه منبع اسرائیلی اعلام کردند این حمله در واقع با موافقت ترامپ انجام شده، اما احتمال تکرار آن کم است.
اسرائیل اعلام کرده که حملات مستمر -از جمله ترور مقامهای ارشد- میتواند دولت ایران را آنقدر تضعیف کند که به قیامی گسترده منجر شود، هرچند اذعان دارد نشانه اندکی از تضعیف کنترل تهران دیده میشود.
یک مقام آمریکایی و سه فرد مطلع از برنامهریزیها به رویترز گفتند ترامپ در حال بررسی اعزام هزاران نیروی نظامی بیشتر به خاورمیانه است.
این نیروها میتوانند برای بازگرداندن امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز به کار گرفته شوند و حتی ممکن است شامل استقرار نیرو در خاک ایران یا جزیره خارک -قطب صادرات نفت این کشور- باشند.
شش کشور آمادگی خود را برای تامین امنیت تنگه هرمز اعلام کردند
فرانسه، بریتانیا، آلمان، ایتالیا، هلند و ژاپن در بیانیهای مشترک اعلام کردند که آمادهاند «برای تلاشهای مناسب بهمنظور تضمین عبور امن از تنگه هرمز مشارکت کنند.»
این کشورها، همچنین «حملات اخیر ایران به کشتیهای تجاری غیرمسلح در خلیج فارس» را «به شدیدترین شکل» محکوم کردند. دونالد ترامپ قبلا از کشورهای متحد آمریکا خواسته بود ناوگان خود را برای تامین امنیت به منطقه بفرستند، اما به درستی معلوم نیست شش کشور یادشده قصد شرکت در چه نوع اقداماتی را دارند.
وزیر دفاع آمریکا: پایان جنگ معلوم نیست
پیت هگست اعلام کرد که برای پایان دادن به جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران هیچ «زمانبندی مشخصی» وجود ندارد.
او گفت که این تصمیم در نهایت به رییسجمهور آمریکا بستگی دارد. هگست همچنین درباره درخواست پنتاگون برای بیش از ۲۰۰ میلیارد دلار بودجه اضافی توضیح داد که این رقم ممکن است تغییر کند و درهرصورت برای «کشتن دشمنان» نیاز به بودجه است.
گوترش خطاب به اسرائیل و آمریکا: زمان پایان جنگ فرا رسیده است
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، پنج شنبه 28 اسفند از ایالات متحده و اسرائیل خواست تا قبل از اینکه جنگ با ایران «از کنترل خارج شود» به آن پایان دهند و نسبت به «عواقب فاجعهبار بالقوه» آن برای غیرنظامیان و اقتصاد جهانی هشدار داد.
گوترش در نشست اتحادیه اروپا در «بروکسل» خطاب به خبرنگاران گفت: «زمان آن رسیده است که به این جنگ که میتواند کاملا از کنترل خارج شود، پایان دهیم.»
به گزارش خبرگزاری فرانسه، این مقام ارشد سازمان ملل، همچنین پیامی به ایران فرستاد و گفت: «حمله به همسایگان خود را متوقف کنید. آنها هرگز طرف درگیری نبودهاند.»
نتیجهگیری
اسرائیل و آمریکا در سه هفته گذشته حملاتی به ذخایر انرژی ایران انجام دادهاند، آنهم در هفتههای بلاتکلیفی تنگه هرمز؛ تنگهای که یکی از شریانهای اصلی انتقال انرژی به جهان به شمار میرود.
در پی حمله اسرائیل به تاسیسات گازی و پتروشیمی منطقه عسلویه(استان بوشهر) در ۲۷ اسفند ۱۴۰۴-۱۸ مارس ۲۰۲۶، بخشهایی از فازهای سوم، چهارم، پنجم و ششم میدان گازی پارس جنوبی، بزرگترین میدان گازی جهان، هدف قرار گرفت. رسانههای داخلی از آتشسوزی در مخازن و محوطههای عملیاتی، تخلیه کارکنان به مناطق امن و تلاش نیروهای امدادی برای مهار آتش خبر دادند.
امروز کارگران در عسلویه مشغول کار بودند که با آتش بمباران و گازهای سمی روبهرو شدند. ساکنان این منطقه نیز سالها با عواقب زیستمحیطی این جنگ زندگی خواهند کرد. در کوتاهمدت، حمله عسلویه را به مرحلهای جدید از جنگ میبرد: چرخه خشونت با هدف قرار دادن صنایع نفتی گستردهتر خواهد شد و احتمال حمله متقابل ایران به تاسیسات منطقهای، بحران را به سطح جهانی گسترش میدهد.
عسلویه نهتنها محل تولید گاز است، بلکه نقطه عطفی است که در آن سرنوشت اقتصادی ایران و معیشت طبقه کارگر به خطر افتاده است. هر چه زنجیره واکنشها طولانیتر شود، هزینه آن، از نظر انسانی، زیستمحیطی و اقتصادی، سنگینتر بر دوش همان مردم عادی و کارگرانی که «اولین قربانیان» هر جنگی هستند، قرار خواهد گرفت.
حملاتی که به گفته اسرائیل و آمریکا «پیشگیرانه» بود و برای از بین بردن برنامه هستهای ایران و قابلیت برنامه موشکی تهران انجام شد، حالا ابعاد وسیعتری به خود گرفته است با پایانی مبهم.
با توجه به انتشار «پیامهای متناقض» از سوی آمریکا و اسرائیل، فهم اهداف واقعی جنگ اسرائیل و آمریکا با ایران دشوار است. متناقض است و همین مسئله و تحلیل فهم درست اهداف واقعی را دشوار کرده است.
ترامپ گفته که هدف آمریکا صرفا تضعیف جمهوری اسلامی و رسیدن به توافقی جدید است و او، حتی تاکید کرده که هدف تغییر نظام نیست. با این حال، در صحبتهای دیگری از او، اشاره شده که آمریکا مایل است «کشور جدیدی در ایران» شکل بگیرد و حتی از مدل ونزوئلا صحبت میشود.
اما دولت اسرائیل، مواضع صریحتری درباره تغییر نظام در ایران دارد. اسرائیل تغییرات در ایران را در سه سطح هدف قرار دادن توان موشکی جمهوری اسلامی، ضربه زدن به مراکز سرکوب در داخل ایران و حمایت از اعتراضهای معترضان در صورت شکلگیری آنها تعریف کرده است.
ایران در جنگ ۱۲ روزه برخی تواناییهای خود را آزمایش کرده و به این نتیجه رسیده بود که باید ابتدا رادارها و سامانههای دفاعی آمریکا و متحدانش را هدف قرار دهد.
جمهوری اسلامی ایران در این مرحله چند راهبرد دارد: در مرحله اول، رادارها و سامانههای دفاع موشکی طرفین درگیر در نبرد را هدف قرار میدهد. سپس با استفاده از موشکهای نسل قدیمی سامانههای رهگیری طرف مقابل را تحت فشار قرار میدهد و در نهایت موشکهای پیشرفتهتر میتوانند تهدید جدیتری ایجاد کنند.
جمهوری اسلامی ایران، از ترکیب موشک و پهپاد برای فعال کردن سامانههای دفاعی و سپس حمله به آنها استفاده میکند به همین دلیل، بخشی از عملیات ایران متوجه پایگاههای آمریکا و کشورهای همسایه است، زیرا در آن پایگاهها سامانههای راداری و دفاع موشکی قرار دارد.
جمهوری اسلامی ایران در حال حاضر، بیشتر از پهپادها برای حمله به کشورهای عربی منطقه استفاده میکند، زیرا زمان رسیدن پهپادها کوتاهتر است و امکان واکنش سریعتر وجود دارد.
از سوی دیگر، معرفی فرزند علی خامنهای بهعنوان جانشیناش، بیش از هر چیز، باز هم امتیاز خانوادگیاش را مطرح کرده است چرا که انتخاب مجتبی خامنهای، بهجز فرزند علی خامنهای بودن هیچ ویژگی دیگری ندارد.
مجلس خبرگان رهبری که وظیفه نصب و عزل رهبر را بر عهده دارد، طی دهههای اخیر، به مجلسی نسبتا وابسته و تحت سلطه رهبر درآمده است؛ به دلیل ردصلاحیتها، منتقدان و حتی چهرههای حکومتی که فقط اندک اختلافی در برخی مسائل سیاسی با رهبر داشتند، مثل حسن خمینی و حسن روحانی، نتوانستند وارد این مجلس شوند.
این مجلس قاعدتا بایست بر اساس معیارهایی که هیچکدامشان به نسبتهای خانوادگی اشاره ندارد، رهبر جدید را انتخاب میکرد، اما حالا دستگاه تبلیغاتی و مقامات، از جمله بعضی اعضای مجلس خبرگان، در دفاع از مجتبی خامنهای بیشتر بر «خاستگاه خانوادگی» او تاکید میکنند.
شعارهایی چون «راه خدا بیان شد خامنهای جوان شد» یا «نام خامنهای بهعنوان رهبر ایران ادامه خواهد یافت» که در تبلیغات حکومت یا از زبان مقامات مطرح شده، بهخوبی نشاندهنده اهمیت نسبت خانوادگی رهبر جدید با رهبر پیشین از نظر حکومت است.
این شرایط در تاریخ ایران، سابقه طولانی دارد و ما شخصی به نام رضا پهلوی هم دارم که مدعی وارث سلطنت پدر و پدر بزرگش است.
نوع انتقال موروثی که در جمهوری اسلامی اتفاق افتاده را بیشتر شبیه کشورهای دیکتاتوری خاندانی مثل سوریه دوران خاندان اسد، رهبری موروثی در کره شمالی است. حافظ اسد و پسرش بشار، در مجموع ۵۳ سال پیوسته در سوریه حکومت کردند.
اکنون رضا پهلوی نیز خود را وارث تاج و تخت در ایران میداند. محمدرضا، شاه وقت ایران سرانجام صاحب پسری شده بود که مطابق قانون اساسی میتوانست جانشین او شود. محمدرضا پهلوی پیش از آن، دو ازدواج ناموفق داشت؛ نخست با فوزیه، شاهدخت مصر و سپس با ثریا اسفندیاری. گفته میشود با اینکه او عاشقانه ثریا را دوست داشت، اما چون صاحب فرزندی نشدند، به ناچار از او جدا شد و با فرح دیبا ازدواج کرد؛ به این امید که فرح برای او پسری بیاورد تا بعدها تاج پادشاهی ایران را بر سر بگذارد.
۲۶ دی ۱۳۵۷، محمدرضا پهلوی بههمراه تمام اعضای خانواده و قبل از این که حکومت سرنگون شود ایران را ترک کرد. کمتر از یک ماه بعد، انقلاب 1357 مردم ایران پیروز شد، نظام پادشاهی سقوط کرد و خود او نیز کمتر از دو سال بعد در تبعید درگذشت.
رضا پهلوی که تا زمان مرگ پدر، ولیعهد بود، در ۹ آبان ۱۳۵۹ و در زادروز ۲۱ سالگیاش، «آمادگی برای قبول مسئولیتها و تعهدات خود بهعنوان پادشاه قانونی ایران» را اعلام کرد. اما «با توجه به شرایط کشور» ادای سوگندنامه مندرج در قانون اساسی را به زمانی موکول شد که «تاییدات الهی شرایط آن را فراهم سازد.» با این حال، او «به پرچم سه رنگ ایران و قرآن» سوگند خورد تا همواره «عامل همبستگی ملی» باشد. به این ترتیب، فصلی تازه در زندگی رضا پهلوی در آمریکا آغاز شد که با گذشت بیش از ۴۵ سال همچنان ادامه دارد.
او در این مدت، هیچ تجربه و دستاوردی در عرصه سیاست و جامعه ندارد و به زندگی تجملاتی شخصی خودش مشغول بوده است. اما هرگاه ایران شلوغ میشود او همواره رسانههای فارسیزبان پاهر میشود و به مردم ایران پیام میدهد. اما او در این دو سال اخیر که به اسرائیل سفر کرد و درسهای جدید از دولت اسرائیل یاد گرفت و قول و قرارهایی بسته شد و پشت سر آن جنگ 12 روز و اکنون جنگ اسرائیل و آمریکا علیه ایران، او و طرفدارانش به شدت فعال شدهاند بهطوری که دیوانهوار در خیابانها از سکسو به خاطر حمله ایران جشن میگیرند و میرقصند و از سوی دیگر، همه نیروهای اپوزیسیون را تهدید با کلمات و حرکتها رکیک و چندشآور تهدید میکنند.
بهعنوان مثال پس از جنبش «زن، زندگی، آزدی» در سپتامبر ۲۰۲۲، ائتلافی برای «همبستگی و سازماندهی برای آزادی ایران» با حضور چهرههای مهم مخالف حکومت و جریانهای مختلف سیاسی، از جمله رضا پهلوی شکل گرفت که اندکی بعد به دلیل اختلاف میان اعضا عملا از هم گسست.
اکنون گروههای سلطنتطلب در تظاهراتهای خارج کشور، فریاد میزنند که همه پنجاه و هفتیهایی که در انقلاب 57 در سرنگونی حکومت محمدرضا شاه نقش داشتند باید اعدام شوند. هر کسی از آزادی زبان مادری خود در ایران سخن میگوید به او با مارک «تجزیهطلبی»، حتی تعرض فیزیکی میکنند. این رفتار مالیخولیایی طرفداران رضا پهلوی، سبب شده است که حتی قدیمیترین و عاقلترین سلطنتطلبان از از آنها دور شوند. اکنون انها که به عنوان مشاور و غیره اطراف رضا پهلوی را احاطه کردهاند ساواکیهای سابق و یا سابقه همکاری با جمهوری اسلامی ایران را دارند؛ حتی در میان آنها، زندانیان سیاسی سابق حضور دارند که سابقه همکاری با «لاجوردی»، این چهره مخوف شکنجهگر و آدمکش زندان اوین و لو دادن بسیاری از زندانیان سیاسی را دارند که اعدام شدند.
به این ترتیب، امروز ما هم در قدرت و حاکمیت ایران و هم قدرت و حاکمیتی که 47 سال پیش توسط اکثریت مردم ایارن سرنگون شد و 47 سال است حامیان آن در خارج کشور، مشغول زندگی خود و برخی تجارت در ایران و خارج کشور اشتغال داشتند اکنون مدعی تاج و تحت هستند. اکنون این گرایش، بیش از پیش به نیروی پیادهنظام دولت نسلکش اسرائیل تبدیل شدهاند و شب و روز منتظرند تا آمریکا و اسرائیل در جنگ با ایران پیروز شوند و تخت سلطنت رضا پهلوی را بر روی ویرانهها و اجساد مردم ایران پهن کنند.
اما غافل از این که جامعه بیش از 90 میلیونی ایران، جنبشهای با تجربه و قدرتمندی وجود دارد که دههاست در جهت سرنگونی کلیت جمهوری اسلامی مبارزه کرده و در این راه، هم آبدیده شدهاند و هم بهای سنگینی پرداختهاند. بنابراین، این جنبشها همین امروز هم در جهت سرنگونی جمهوری اسلامی مبارزه میکنند و هم خواهان قطع فوری این جنگ ویرانگر هستند. بنابراین، گروههای سلطنتطلب و هرگونه گرایشات فاشیستی و ضدانسانی و در راس آنها رضا پهلوی و مشاورانش که به طوطی و عروسکهای کوکی سخنگویان ارتش و دولت اسرائیل تبدیل شدهاند. اما این گروهها، رویای خطرناکی در سر دارند؛ رویایی که اگر به واقعیت تبدیل شود دیگر از ایران به ویرانهای بیش نخواهد ماند و چه بسا غیرقابل زندگی برای هر انسان آزادهای خواهد شد. اما واقعیتهای میدانی و سیاسی و اجتماعی، غیر از این است و به احتمال قوی این رویای آنها، در همان حد نوستالژی مالیخولیایی باقی خواهد ماند. چرا که جنبشهای قدرتمند مردم آزاده ایران، آینده جامعه خود را بدون دخالت خارجی و مستقیما بهشکل دموکراتیکی رقم خواهند زد.
پنجشنبه بیست و هشتم اسفند 1404-نوزدهم مارس 2026